Open Journal Systems

Bojaźń i lęk... (Rdz 9,2), czyli o zwierzętach, które wyszły z arki... Znaczenie regulacji dotyczących relacji między człowiekiem i zwierzętami w Rdz 9,1-7

Krzysztof Napora

Abstrakt


Nawet pobieżna lektura Rdz 9,1-7 odsłania niezwykłą złożoność i ogromne bogactwo tekstu. Poprzez swoje błogosławieństwo płodności Bóg obdarza Noego i jego synów skuteczną mocą, która zapewnia nie tylko liczebny wzrost ludności, ale również jej dywersyfikację według kryterium szczepów, języków, krajów i narodów. Boże błogosławieństwo wyznacza jasną granicę między człowiekiem i światem zwierząt. Ze strony zwierząt granicę tę stanowi lęk i bojaźń, które zwierzęta odczuwać mają w stosunku do człowieka. Ze strony człowieka granicę tę wyznacza panowanie nad światem zwierząt - panowanie, które zakłada również możliwość zabijania zwierząt w celach spożywczych. W ten sposób potęga przemocy, która doprowadziła już ludzkość na skraj unicestwienia i wciąż zagraża człowiekowi, zostaje skanalizowana. Pozwolenie na ubój zwierząt nie jest jednoznaczne jednak z niekontrolowaną erupcją chaotycznych sił przemocy w sferę relacji między człowiekiem a zwierzętami. Przemoc ta zostaje ograniczona przez jasne reguły prawa o charakterze rytualnym.

To wydawałoby się czysto rytualne prawo dotyczące relacji między człowiekiem i zwierzętami (9,4) otwiera drogę w stronę złożonego systemu relacji międzyludzkich. W rzeczywistości pomiędzy 9,4 i 9,5-6 dokonuje się przejście od zagadnień dotyczących traktowania zwierząt do problemów czysto ludzkich, od krwi zwierząt do krwi ludzkiej, od wartości życia zwierzęcia do wartości ludzkiego życia. Najistotniejsze jednak, jak się wydaje, jest przejście między sferą rytu i sferą etyki. Poprzez metaforę prawa rytualnego, zostaje odsłonięta ukryta natura śmierci, a człowiek zostaje zaproszony do odkrywania prawdy dotyczącej ludzkiej społeczności. Społeczność ta, może być budowana tylko w oparciu o strukturę etyczną zbudowaną na fundamencie prawdy, że „Bóg uczynił człowieka na swój własny obraz” (Rdz 9,6).


Słowa kluczowe


Rdz 9,1-7; Prehistoria biblijna; opowiadanie o potopie; przykazania noahickie; zwierzęta; ubój rytualny

Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Verbum Vitae | Instytut Nauk Biblijnych Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II