Open Journal Systems

Biblijny Lewiatan – realnie istniejące zwierzę czy mityczny potwór morski?

Dawid Mielnik

Abstrakt


Celem niniejszego opracowania jest próba ustalenia, czy na kartach Biblii Hebrajskiej Lewiatan funkcjonuje jako realnie istniejące zwierzę czy mityczny potwór morski. Osiągnięcie postawionego celu jest możliwe dzięki analizie tych fragmentów Pisma Świętego, w których pojawia się kluczowy termin. Opracowanie podzielone zostało na dwie części. W pierwszej nastąpiło przybliżenie postaci Lewiatana w literaturze pozabiblijnej, w drugiej natomiast miały miejsce właściwe analizy konkretnych urywków biblijnych pod kątem sposobu prezentacji w tych tekstach wspomnianego stworzenia. W świetle przeprowadzonych analiz należy uznać za bardziej prawdopodobne, że na kartach Pisma Świętego Lewiatan funkcjonuje jako mityczny potwór morski. Nie ma zaś takich tekstów, które jednoznacznie interpretowałyby to stworzenie jako jakieś realnie istniejące zwierzę wodne.


Słowa kluczowe


Lewiatan; potwory morskie; mitologia; smoki

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Angel A., Playing with Dragons: Living with Suffering and God (Cambridge: Cascade Books 2014).

Bicksler W.H., Job's Spiritual Journey: The Believer and Rationalist with Questions of God and Man (Bloomington, IN: AuthorHouse 2009).

Borecki S., „Motyw smoka w literaturze starotestamentowej”, Baptystyczny Przegląd Teologiczny 3 (2006) 119-149.

Bosak P.C., Leksykon wszystkich postaci biblijnych (Kraków: Petrus 2015).

Bourke M.M., The Book of Job (Washington 1955) I

Briks P., „Szatan, złe duchy, demony, aniołowie zagłady i potwory w Starym Testamencie”, Szatan w religii i kulturze (red. S. Bukalski) (Szczecin: Wydział Teologiczny Uniwersytetu Szczecińskiego 2008) 73-88.

Brzegowy T., Księga Izajasza. Rozdziały 13–39. Wstęp, przekład z oryginału, komentarz (Nowy Komentarz Biblijny. ST 22; Częstochowa: Edycja Świętego Pawła 2014).

Clines D.J.A., Job 38–42 (WBC 18B; Nashville, TN: Thomas Nelson 2011).

Cole R.L., The Shape and Message of Book III (Psalms 73–89) (Sheffield: Sheffield Academic Press 2000).

Davidson A.B., The Book of Job (Cambridge: Cambridge University Press 1951) .

Day J., God's Conflict with the Dragon and the Sea: Echoes of a Canaanite Myth in the Old Testament (Cambridge: Cambridge University Press 1985).

Dempsey C.J., „Words of Woe, Visions of Grandeur: A Literary and Hermeneutical Study of Isaiah 24–27”, Formation and Intertextuality in Isaiah 24–27 (red. J.T. Hibbard – H.Ch.P. Kim) (Houston, TX: Society of Biblical Literature 2013) 209-225.

Gebert K., „Lewiatan i cała reszta”, Midrasz 9 (2000) 6-9.

Graves R., Mity hebrajskie. Księga Rodzaju (Warszawa: Cyklady 2002).

Gunkel H., Creation and Chaos in the Primeval Era and the Eschaton: A Religio-Historical Study of Genesis 1 and Revelation 12 (Grand Rapids, MI: Eerdmans 2006).

Jenner K.D., „The Big Shofar (Isaiah 27:13). A Hapas Legomenon to be Understood Merely as a Metaphor or as a Crux interpretum for the Interpretation of Eschatological Expectation?”, Studies in Isaiah 24–27 (red. H.J. Bosman) (Leiden: Brill 2000) 157-182.

Kogler F., Nowy leksykon biblijny (Kielce: Jedność 2011).

Kordowicz M., „Lewiatan”, Midrasz 9 (2000) 16-17.

Kwakkel G., „The Monster as a Toy. Leviathan in Psalm 104:26”, Playing with Leviathan: Interpretation and Reception of Monsters from the Biblical World (red. K. van Bekkup – J. Dekker – H. van de Kamp – E. Peels) (Leiden: Brill 2017) 77-89.

Lugt P. van der, Cantos and Strophes in Biblical Hebrew Poetry (Leiden – Boston, MA: Brill 2010) II.

Łach S., Księga Psalmów. Wstęp – przekład z oryginału – komentarz – ekskursy (Poznań: Pallottinum 1990).

Newsom C.A., The Book of Job: A Contest of Moral Imaginations: A Contest of Moral Imaginations (Oxford: Oxford University Press 2003).

Oworuszko A., „Opiekuńcza miłość Boga do stworzenia w wybranych tekstach mądrościowych Starego Testamentu”, Teologiczne Studia Siedleckie 9 (2012) 89-103.

Pang L., „Beware of Behemoth and Leviatan”, Biblica et Patristica Thoruniensia 6 (2013) 65-80.

Rubinkiewicz R., „Lewiatan”, Encyklopedia katolicka (red. A. Szostek) (Lublin 2004) X, 893.

Sikora T., „Eliasz, Lewiatan i symbolizm eucharystyczny”, Nomos 20/21 (1997/98) 97-118.

Soza J.R., Lucifer, Leviathan, Lilith, and other Mysterious Creatures of the Bible (London – Lanham: Hamilton Books 2017).

Stachowiak L., Księga Izajasza I. 1–39. Wstęp – przekład z oryginału – komentarz (Poznań: Pallottinum 1996).

Steimle D.M., Preliminary biblical studies (Raleigh: Lulu.com 2015).

The Hebrew and Aramaic Lexicon of the Old Testament (red. L. Koehler – W. Baumgartner) (Leiden – New York, NY: Brill 1995) II (=HALOT).

Thomas B., Dinosaurs and the Bible (Eugene: Harvest House Publishers 2013).

Toboła Ł., Cykl Baala z Ugarit (Kraków: The Enigma Press 2008).

Tronina A., Księga Hioba. Wstęp, przekład z oryginału, komentarz (Częstochowa: Święty Paweł 2013).

Uehlinger C., „Leviathan”, Dictionary of Deities and Demons in the Bible (red. K. van der Toorn – B. Becking – P.W. van der Horst) (Leiden: Brill 1999) 511-515.

Wakeman M.K., God's Battle with the Monster: A Study in Biblical Imagery (Leiden: Brill 1973).

Watson R.S., Chaos Uncreated: A Reassessment of the Theme of „chaos” in the Hebrew Bible (Berlin: Walter de Gruyter 2005).

Wharton J.A., Job (Louisville, KY: Westminster John Knox 1999).

Wielki słownik hebrajsko-polski i aramejsko-polski Starego Testamentu (red. L. Koehler – W. Baumgartner – J.J. Stamm) (Warszawa: Vocatio 2008) I-II (=KBL)

Willis J.T., Images of Water in Isaiah (London – New York, NY: Lexington Books 2017).


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


Verbum Vitae | Instytut Nauk Biblijnych Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II

 


 

Licencja Creative Commons
Teksty w czasopiśmie są dostępne na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Bez utworów zależnych 3.0 Polska.