Biuletyn Stowarzyszenia Absolwentów i Przyjaciół Wydziału Prawa Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego https://ojs.academicon.pl/bsa <p>„Biuletyn Stowarzyszenia Absolwentów i Przyjaciół Wydziału Prawa Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego” jest półrocznikiem wydawanym przez Stowarzyszenie Absolwentów i Przyjaciół Wydziału Prawa Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, poświęconym studiom z zakresu dyscyplin: nauki prawne i prawo kanoniczne dotyczących zarówno aktualnych zjawisk prawnych i społeczno-gospodarczych, jak też ich analizy historyczno-prawnej. Periodyk znajduje się w ministerialnym wykazie czasopism punktowanych (70 pkt). Tylko artykuły oryginalne i spełniające kryterium wysokiego poziomu naukowego mogą być opublikowane w czasopiśmie. Redakcja respektuje zasady etyki publikacyjnej wypracowane przez Komitet Etyki Wydawniczej (Comittee on Publication Ethics – COPE).</p> pl-PL kkpp@kul.pl (Ks. dr Paweł Lewandowski) robert.krynski@academicon.pl (Robert Kryński) Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 OJS 3.3.0.8 http://blogs.law.harvard.edu/tech/rss 60 Konferencja Naukowa „Posłannictwo Kościoła względem Narodu” połączona z wręczeniem Nagrody im. Stefana Kardynała Wyszyńskiego Prymasa Tysiąclecia https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4415 <p>W dniu 14 kwietnia 2021 r., w 1055. rocznicę Chrztu Polski, w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II odbyła się konferencja naukowa zatytułowana „Posłannictwo Kościoła względem Narodu” połączona z wręczeniem <em>Nagrody im. Stefana Kardynała Wyszyńskiego Prymasa Tysiąclecia</em> Jego Ekscelencji Arcybiskupowi Metropolicie Szczecińsko-Kamieńskiemu Andrzejowi Dziędze.</p> Paweł Banduła Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4415 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Wartości chrześcijańskie w społeczeństwie cyfrowym” pod honorowym patronatem Ministra Edukacji i Nauki oraz Rektora Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4416 <p>W dniu 11 kwietnia 2022 r. w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II, w trybie hybrydowym, odbyła się Międzynarodowa Konferencja Naukowa „Wartości chrześcijańskie w społeczeństwie cyfrowym”. Organizatorami wydarzenia były następujące podmioty: Wyższa Szkoła Gospodarki Euroregionalnej im. Alcide De Gasperi w Józefowie, Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji – Narodowa Agencja Programu Erasmus+ i Europejskiego Korpusu Solidarności, Fundacja „Myśląc Ojczyzna” im. Ks. Infułata Ireneusza Skubisia, Katedra Kościelnego Prawa Publicznego i Konstytucyjnego KUL oraz Stowarzyszenie Absolwentów i Przyjaciół Wydziału Prawa Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego.</p> Dawid Kostecki Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4416 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Realizacja zasady kontradyktoryjności w kanonach Kodeksu Prawa Kanonicznego po reformie procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa papieża Franciszka (Strony procesowe i ich równouprawnienie) https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4395 <p>Artykuł porusza problematykę wpływu listu apostolskiego motu proprio <em>Mitis Iudex Dominus Iesus</em> papieża Franciszka na zakres obowiązywania zasady kontradyktoryjności w sprawach o stwierdzenie nieważności małżeństwa. W artykule zaprezentowane zostaną zmiany jakie reforma procesowa papieża Franciszka wprowadziła w zakresie warunków kontradyktoryjności postępowania w procesie kanonicznym dotyczących: stron procesu i podmiotu uprawnionego do jego rozstrzygnięcia oraz równouprawnienia stron procesu. W konkluzji należy stwierdzić, iż reforma procesowa papieża Franciszka z 2015 r. poszerzyła zakres obowiązywania zasady kontradyktoryjności w procesie o nieważność małżeństwa.</p> Maciej Andrzejewski Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4395 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Rola biegłych w wyrokach Roty Rzymskiej w sprawach dotyczących wpływu zespołu stresu pourazowego na niezdolność konsensualną do zawarcia małżeństwa https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4396 <p>W zaprezentowanym opracowaniu Autor podjął problem roli biegłych w procesach o stwierdzenie nieważności w wyrokach Roty Rzymskiej, ale w specyficznym ujęciu, jakim był wpływu zespołu stresu pourazowego na niezdolność konsensualną do zawarcia małżeństwa. Przebadał ten problem rozgraniczając pomiędzy wyrokami, w których orzeczono nieważność małżeństwa oraz wyrokami, w których jej nie orzeczono. Interesujący wątek stanowi kwestia krytycznego odniesienia sędziów rotalnych do opinii biegłych.</p> <p>Autor wykazał, iż we wszystkich badanych wyrokach istotną rolę odegrali biegli; ich ekspertyzy wywarły istotny wpływ na orzekanie. Z reguły opinie ekspertów rotalnych co do stanu psychicznego strony (stron) procesu były zgodne z opiniami biegłych występujących w trybunałach niższych instancji, a także, że komponentem istotnym oceny stanu psychicznego stanowiła kwestia ciężkości zaburzenia.</p> Ginter Dzierżon Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4396 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Charakter prawny odpowiedzialności dyscyplinarnej funkcjonariuszy Straży Marszałkowskiej https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4397 <p>Niniejszy artykuł poświęcony jest badaniom nad charakterem prawnym odpowiedzialności dyscyplinarnej funkcjonariuszy Straży Marszałkowskiej. Autor dokonuje analizy, czy odpowiedzialność kreowana przez przepisy rozdziału 8 ustawy <em>o Straży Marszałkowskiej</em> wykazuje wszystkie cechy odpowiedzialności dyscyplinarnej, czy może zostać uznana za odpowiedzialność służbową (<em>quasi</em>-dyscyplinarną). Ocena ta zostanie dokonana w oparciu o schemat opracowany przez karnistów z Uniwersytetu Śląskiego. Na jego podstawie za cechy charakterystyczne odpowiedzialności dyscyplinarnej należy uznać: 1) wymierzanie jej przez tzw. sąd braci; 2) ponoszenie jej wyłącznie w przypadkach naruszenia zasad wykonywania zawodu (służby), jego norm etycznych lub przyjętego sposobu postępowania; 3) możliwość orzeczenia kary wydalenia z zawodu. Zostaną ponadto wskazane istota, cel i funkcje omawianej odpowiedzialności. W dalszej części artykułu Autor bada, w jakim stopniu odpowiedzialność dyscyplinarna funkcjonariuszy Straży Marszałkowskiej spełnia wymogi stawiane tego rodzaju odpowiedzialności przez normy prawa krajowego oraz międzynarodowego prawa publicznego. Analizy tej dokonuje z perspektywy funkcji gwarancyjnej oraz zasady prawa do sądu. Ocenia również sposób skonstruowania przewinienia dyscyplinarnego oraz zabiera głos na temat konieczności stosowania analogii na gruncie rozdziału 8 ustawy <em>o Straży Marszałkowskiej</em>.</p> Michał Grudecki Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4397 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Muzeum im. Jacka Malczewskiego w Radomiu jako przykład samorządowej instytucji kultury https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4398 <p>Celem artykułu jest analiza przepisów prawnych regulujących funkcjonowanie samorządowej instytucji kultury na przykładzie Muzeum im. Jacka Malczewskiego w Radomiu. Muzeum im. Jacka Malczewskiego jako samorządowa instytucja kultury realizuje zadania publiczne. Jest to jednostka organizacyjna nienastawiona na osiąganie zysku, której cel stanowi gromadzenie i trwała ochrona dóbr naturalnego i kulturalnego dziedzictwa ludzkości o charakterze materialnym i niematerialnym, informowanie o wartościach i treściach gromadzonych zbiorów, upowszechnianie podstawowych wartości historii, nauki i kultury polskiej oraz światowej, kształtowanie wrażliwości poznawczej i estetycznej oraz umożliwianie korzystania ze zgromadzonych zbiorów. Niemniej jednak może prowadzić dodatkową działalność, z której uzyskane środki będą wykorzystywane na realizację zadań statutowych.</p> Emilia Gulińska Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4398 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Asymilacja cudzoziemców a patriotyzm lokalny w Polsce https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4399 <p>W Polsce na przestrzeni ostatnich dziesięcioleci powstaje coraz więcej programów społecznych mających na celu asymilację cudzoziemców. Jest to efektem wzmożonej imigracji do naszego kraju obywateli państw, głównie zza wschodniej granicy. Polacy to naród, który szczyci się wielowiekową tradycją gościnności. Mimo to potrzeba asymilacji cudzoziemców zdaje się odzwierciedlać w zupełnie innych wartościach kulturowych. Konceptualizacja pojęć gościnności oraz asymilacji stwarza możliwość wysunięcia wniosków o przyczynach tego dysonansu.</p> Alina Gut Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4399 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Bezskuteczny upływ terminu z art. 8 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego a zawarcie małżeństwa konkordatowego https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4400 <p>Zagadnieniem podjętym w niniejszym publikacji jest wykładnia przepisów o terminie z&nbsp;art. 8 § 3 <em>Kodeks rodzinny i opiekuńczy</em> w kontekście interpretacji art. 10 ustęp 1 punkt 3 Konkordatu. Przeprowadzone badania dowodzą, iż zapisy ustawowe za przesłankę konieczną zawarcia małżeństwa uznają sporządzenie aktu małżeństwa, nie zaś zachowanie pięciodniowego terminu z art. 8 § 3 <em>Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego</em>. Pozostają one w zgodzie z zapisami Konkordatu, nawet pomimo jego literalnej wykładni, która może sugerować interpretację odmienną. Należy stwierdzić, że dotychczasowa praktyka orzecznicza, jak i poglądy doktryny mieszczą się w ramach określonych nie tylko ustawą – <em>Kodeks rodzinny i opiekuńczy</em>, ale i przepisami Konkordatu. W konsekwencji bezskuteczny upływ terminu z art. 8 § 3 <em>Kodeksu rodzinnego i&nbsp;opiekuńczego</em> nie będzie miał wpływu na zawarcie małżeństwa konkordatowego, o ile zostanie sporządzony akt małżeństwa (art. 1 § 2 <em>Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego</em>).</p> Zdzisław Jancewicz Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4400 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Zakaz dyskryminacji i zasada równego traktowania w pracy tymczasowej – wybrane aspekty prawne https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4401 <p>Praca tymczasowa jest zjawiskiem niezwykle ważnym, choć doktryna nieczęsto je omawia. Jako zatrudnienie atypowe rozwiązanie to umożliwia m.in. samotnie wychowującym dzieci rodzicom wykonywanie pracy, zaś dla władzy państwowej zmniejszenie zjawiska bezrobocia. Należy jednak pamiętać, że w związku z występowaniem w tym stosunku pracy trzech podmiotów istnieje wiele wątpliwości i nieścisłości. Mając na uwadze ochronę pracowników tymczasowych należy stworzyć konstrukcje prawne, które ochronią pracowników przede wszystkim przed dyskryminacją, naruszeniem równości i alienacją w zakładzie pracy w stosunku do pozostałych pracowników. Zjawisko naruszenia wskazanych zasad jest od lat zjawiskiem powszechnym, stąd też zasady te unormowane są w najważniejszych aktach prawnych tak krajowych, jak i międzynarodowych.</p> <p>Pojęcie pracodawcy w przypadku pracy tymczasowej przenika się nieustannie z pojęciem pracodawcy użytkownika i agencji pracy tymczasowej i niełatwo jest dokonać oceny, który z przepisów w zakresie podmiotowym dotyczy poszczególnego z nich. Niniejszy artykuł ma na celu omówienie wskazanych terminów, a także zaprezentowanie ich za pomocą przepisów obowiązujących.</p> <p>Ustawodawca miał trudne zadanie – stworzyć odpowiednie przepisy, które nie tylko umożliwią pracę, ale jednocześnie odpowiednio ochronią pracowników tymczasowych przed nierównościami. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie wad i zalet aktualnych konstrukcji prawnych w oparciu o analizę przepisów i doktryny i linii orzeczniczej, a także zaproponowanie koniecznych rozwiązań.</p> Milena Kloczkowska Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4401 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Obowiązek publicznych świadczeń osobistych i rzeczowych w razie klęsk żywiołowych w polskim porządku prawnym https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4402 <p>Przedmiotem artykułu jest problematyka ciężarów publicznych w postaci świadczeń osobistych i rzeczowych w razie wystąpienia stanu klęski żywiołowej. Stan klęski żywiołowej uzasadnia potrzebę odwołania się ustawodawcy do idei szczególnej ofiary na rzecz interesu publicznego, czego wyrazem staje się uruchomienie mechanizmu konstytucyjnych świadczeń publicznych o charakterze osobistym, jak i rzeczowym.</p> Marcin Konarski Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4402 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Kierunki skutecznej elektronizacji procesu karnego https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4403 <p>Artykuł dotyczy tematyki elektronizacji postępowania karnego. Autor stawia za cel przedstawienie dotychczasowych rozwiązań i ich funkcjonowania w praktyce z uwzględnieniem okresu ich wprowadzenia do Kodeksu postępowania karnego. Jako cezurę czasową wskazano kluczowe współczesne zagrożenie mające wpływ na sprawność prowadzenia postępowania, tj. pandemię COVID-19. Analiza ta prowadzi do wniosku, że dotychczasowe rozwiązania są szczątkowe i brak jest podejścia systemowego. Tym samym postępowanie karne pod względem elektronizacji znacząco odbiega od procedury cywilnej, gdzie reforma została rozpoczęta zdecydowanie wcześniej i miała szerszy zakres. W artykule wskazano na bariery, które mogą wpływać na spowolnienie albo zaniechanie wdrażania elektronizacji postępowania karnego, w tym bariery natury prawnej, natury i psychologicznej. Odniesiono się także do możliwości pokonania powyższych barier. W oparciu o dokonane analizy, Autor sformułował trzy kroki (etapy) elektronizacji postępowania karnego, wskazując na: krok pierwszy – elektronizacja czynności karnoprocesowych; krok drugi – elektronizacja rozprawy, posiedzeń i czynności dowodowych; krok trzeci – elektroniczne postępowanie nakazowe. Wskazane zostały także powiązania pomiędzy poszczególnymi etapami oraz kluczowe przesłanki, od których uzależniono skuteczność i szybkość wdrożenia na każdym ze sformułowanych etapów.</p> Jakub Kosowski Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4403 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Zawieszenie, wystąpienie i wykluczenie państwa członkowskiego z Rady Europy https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4404 <p>Członkostwo państw w organizacji międzynarodowej może zostać ograniczone za pośrednictwem procedury zawieszenia, może być też zakończone poprzez wystąpienie państwa członkowskiego lub też jego wykluczenie. Na gruncie postanowień statutowych Rady Europy każda z wyżej wskazanych procedur została prawnie uregulowana. Aktualnym przykładem państwa członkowskiego, które zostało zawieszone w swoich uprawnieniach, a w następnej kolejności wykluczone jest Rosja, która dokonała aktu agresji na Ukrainie 25 lutego 2022 r. Państwo to zdecydowało również o uruchomieniu procedury wystąpienia z Rady Europy, chcąc zapobiec późniejszemu wykluczeniu, jednak postępowanie o wykluczenie zostało natychmiastowo przeprowadzone, przez co Federacja Rosyjska nie zdążyła skutecznie wystąpić z Rady Europy.</p> Sabina Kubas Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4404 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Cele wykonywania kary pozbawienia wolności na gruncie kodeksu karnego wykonawczego https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4405 <p>Artykuł omawia problematykę celów wykonywania kary pozbawienia wolności na gruncie Kodeksu karnego wykonawczego z 1997 r. Ustawodawca uznał za podstawowy cel wykonywania kary pozbawienia wolności prewencję szczególną. Ponadto wskazał, że celem tym ma być także ochrona społeczeństwa przed przestępczością. Realizacja celów wykonywania kary pozbawienia wolności wskazanych w art. 67 § 1 Kodeksu karnego wykonawczego ma się odbywać poprzez stosowanie środków oddziaływania na skazanych, do których zalicza się pracę, nauczanie, zajęcia kulturalno-światowe i sportowe, kontakty z rodziną i światem zewnętrznym, środki terapeutyczne, nagradzanie i karanie dyscyplinarne. Artykuł przedstawia znaczenie wykonywania kary pozbawienia wolności w systemie programowanego oddziaływania w kontekście realizacji celów wykonywania kary pozbawienia wolności. Oddzielne miejsce w artykule zajmuje omówienie zadań Służby Więziennej w tym zakresie.</p> Małgorzata Kuć Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4405 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Ochrona praw kobiet – legislacja a rzeczywistość ekonomiczna. Wyniki badań pilotażowych https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4406 <p>Celem publikacji jest analiza i ocena następującego zagadnienia: czy i w jakim stopniu wprowadzone przez polskiego ustawodawcę regulacje przyczyniły się do wzmocnienia praw kobiet, tak aby ich sytuacja ekonomiczna i społeczna została zrównana z sytuacją ekonomiczną mężczyzn. Przedstawione w artykule wyniki badań są częścią szerszego projektu badawczego, poświęconego analizie długookresowych tendencji w polskiej polityce legislacyjnej. W publikacji Autorki przedstawiły ogólne wyniki badań, a następnie dokonały analizy i oceny tych ustaw, w których wystąpiło badane zjawisko praw słabszych (ich prawne wzmocnienie lub osłabienie) w odniesieniu do kobiet. Analiza sporządzona została pod kątem działań, jakie polski ustawodawca podjął w procesie legislacyjnym, których celem miała być egalitaryzacja sytuacji ekonomicznej i społecznej kobiet. Nie można bowiem nie wspomnieć, że Polska jako państwo należące do Unii Europejskiej jest zobowiązana do zapewnienia równego traktowania kobiet i mężczyzn w dziedzinie zatrudnienia i pracy oraz do niedyskryminacyjnego traktowania. Ocena obejmowała dwa aspekty: prawny – czy wprowadzone regulacje przyznawały kobietom dodatkowe przywileje lub łączyły się z transferem środków z budżetu państwa oraz ekonomiczny – jakie skutki ekonomiczne dla kobiet będą miały przyjęte rozwiązania.</p> Magdalena Malinowska-Wójcicka, Ewelina Gee-Milan Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4406 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Konflikt interesów w ochronie tożsamości świadka z prawem oskarżonego do przesłuchania kontradyktoryjnego i stosowaniem zeznań jako dowodu w porządku prawnym Republiki Słowackiej https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4407 <p>Zasadę kontradyktoryjności można uznać za jedną z niezbędnych zasad nie tylko postępowania karnego, ale także postępowania zintegrowanego z innymi gałęziami prawa krajowego Republiki Słowackiej. Właściwe jest więc uznanie jej ważnej pozycji i podkreślenie, że jej pominięcie może mieć daleko idące konsekwencje. Jej znaczenie podkreślają także różnorodne źródła prawa. W praktyce, skupiając się przede wszystkim na prawie karnym, spotykamy się z jej ograniczeniami, zwłaszcza z perspektywy oskarżonego w toczącym się postępowaniu karnym, szczególnie przy przesłuchaniu świadka, którego tożsamość musi pozostać niejawna. Głównym celem artykułu jest wskazanie, w jaki sposób prawo oskarżonego do kontradyktoryjnego przesłuchania świadka, którego tożsamość musi pozostać niejawna, może być zagwarantowane przez warunki, które ogłasza Europejski Trybunał Praw Człowieka i które są wymagane do wykorzystania zeznań świadka jako dowodu w postępowaniu karnym.</p> Ivana Mokrá Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4407 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Z zagadnień archeologii prawnej: krakowskie berełko a lubelski buzdygan https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4408 <p>Przedmiotem opracowania jest zagadnienie z zakresu archeologii prawnej, poświęcone dwóm insygniom miejskim okresu staropolskiego: berełku burmistrzów krakowskich oraz buzdyganowi władz miejskich Lublina. Główne zagadnienie badawcze dotyczące berełka krakowskiego, wobec braku znanych przekazów źródłowych z XVI-XVIII w., poświęcone jest wiarygodności tradycji o jego funkcjach prawnych. Za uznaniem prawdziwości tradycji o historycznym insygnium Krakowa przekazanym miastu przez władców Polski przemawiają analogie: poświadczona od XV w. źródłami historycznymi tradycja bereł Uniwersytetu Jagiellońskiego, posiadanie berełka przez miasto Lwów, a także specyfika badanej dotąd dokumentacji źródłowej traktującej o insygniach Krakowa, czyli inwentarze skarbca miejskiego z 1541, 1596 i 1679 r. Na tę ostatnią okoliczność wskazuje precyzyjniejsza dokumentacja dotycząca insygniów miejskich prowadzona w XVII w. w Lublinie. Buzdygan posiadany przez Lublin w 1640 r. jawi się jako insygnium wojskowe przeniesione na grunt prawa miejskiego w związku z wykonywaniem przez miasto zadań o charakterze wojskowo-administracyjnych oraz sądowych. Buzdygan wzmiankowany jest po raz pierwszy po powołaniu w Lublinie nowej straży miejskiej w 1620 r. w związku z zagrożeniem najazdem tureckim. Cechą odróżniającą buzdygan od berełka była jego niższa ranga symboliczna i węższe znaczenie prawne jako insygnium przeznaczonego na czas stanu nadzwyczajnego (zagrożenia miasta). Wskazane okoliczności przyczyniły się do tego, że buzdygan nie przetrwał w świadomości historycznej Lublina jako jego dawne insygnium.</p> Krzysztof Seroka Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4408 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Czy zobowiązany in solidum może wystąpić z powództwem o ustalenie, że przez swoje działanie lub zaniechanie współdłużnik przyczynił się do powstania szkody w większym rozmiarze? https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4409 <p>Pozycja prawna dłużników <em>in solidum</em> przy roszczeniach zwrotnych między nimi samymi nie jest zagadnieniem łatwym. Nie regulują jej w pełni przepisy obowiązującego prawa. Sama możliwość wystąpienia z powództwem o ustalenie przez jednego z dłużników solidarnych niewłaściwie stopnia przyczynienia się do powstania szkody w większym rozmiarze przeciwko współdłużnikom <em>in solidum</em> na gruncie art. 189 k.p.c. oraz swoboda sądu w określaniu roszczeń między dłużnikami <em>in solidum</em> jest uzależniona od wielu czynników. Celem niniejszego artykułu jest odpowiedź na przedstawiony powyżej problem, jak również wskazanie, jakie warunki muszą być spełnione przez powoda (tu dłużnika <em>in solidum</em>), by mógł skutecznie wystąpić z przedmiotowym powództwem.</p> Szymon Skowerski Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4409 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 The Extent of Administrative Courts’ Review of Cases Based on Challenges to Cassation Decisions https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4410 <p>The paper analyses a new means of challenging cassation decisions by appeal authorities by force of Article 138, para. 2 CAP, that is, objection to a decision. Particular attention is paid to the extent of reviews by administrative courts in cases concerning objections to cassation decisions, since that extent gives rise to grave doubts in practice, which is reflected in two different trends of rulings by administrative courts.</p> <p>The literal wording of Article 64e PBAC and the legislator’s intention expressed in the draft amendments to CAP imply the objection to a decision is intended to allow administrative courts to undertake reviews limited to reasons for repealing a decision by an appeals authority and submission of a case to reconsideration. Administrative court rulings comprise decisions, though, which assume courts should not only assess explanatory proceedings, but also review the interpretations of substantive law.</p> Joanna Smarż Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4410 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Akademicki stosunek pracy. Dyskurs wokół związków międzygałęziowych https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4411 <p>„Akademicka” umowa o pracę wykazuje szereg odrębności wobec „klasycznej” umowy o pracę regulowanej przepisami Kodeksu pracy. Przepisy nowej ustawy – <em>Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce</em> stanowią w tym zakresie <em>lex specialis</em>. Swoistość akademickiego stosunku pracy przejawia się tak w sferze stosunków pracowniczych, prawnoautorskich, jak i podatkowych (problemy związane ze sposobem i zakresem stosowania podwyższonych (50%) kosztów uzyskania przychodów). Świadczenie pracy obejmuje bowiem różnego rodzaju działania pracownika – nauczyciela akademickiego. Przepisy <em>Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce</em>, które znajdują się w zakresie oddziaływaniem wspomnianych prawnych związków zewnątrzsystemowych, wykazują szczególnego rodzaju dualizm. Przewidują szereg rozwiązań prawnych tak o charakterze restrykcyjnym, jak i preferencyjnym (w wymiarze instytucjonalnym i pracowniczym). Celem badawczym, jaki sobie postawiono, jest przeprowadzenie analizy cech specyficznych tzw. „akademickiego stosunku pracy” z punktu widzenia obu jego stron – instytucji (uczelni), jak i podmiotu (nauczyciela akademickiego – twórcy). Powyższe pozwoli odpowiedzieć na pytanie, czy doszło do ukształtowania się stosunku prawnego <em>sui generis</em>, czy też narastające, międzygałęziowe problemy interpretacyjne są wynikiem nieprawidłowej wykładni, bądź nawet uchybień natury legislacyjnej. Aby uzyskać weryfikowalne efekty badawcze, posłużono się metodą dogmatycznoprawną oraz historyczną.</p> Marzena Świstak Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4411 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Dostęp do informacji w praktyce działalności samorządu terytorialnego https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4412 <p>Celem artykułu jest przedstawienie definicji informacji publicznej w polskim porządku prawnym, gwarancji zasady jawności w demokratycznym państwie prawnym, zakresu jawności działania jednostek samorządu terytorialnego oraz analiza przepisów w zakresie jawności działania jednostek samorządu terytorialnego w czasie pandemii COVID-19. Analizy zostaną przeprowadzone na podstawie stanowiska doktryny, orzecznictwa sądów administracyjnych i praktycznego działania administracji publicznej.</p> Paweł Śwital Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4412 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Usługa elektroniczna w świetle uregulowań z zakresu osobowego prawa administracyjnego jako przejaw automatyzacji działalności organów administracji publicznej https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4413 <p>Wykorzystywanie w administracji publicznej nowoczesnych technologii – informacyjnych pozostaje w ścisłym związku z postępującym procesem informatyzacji. Jego rozwój i dostosowanie do wymagań współczesnych czasów prowadzi do pojawiania się pewnych jego odmian, procesów będących jego wynikiem albo następstwem. Chodzi w tym wypadku o korespondujący z informatyzacją proces automatyzacji uwidaczniający się w obrębie osobowego prawa administracyjnego dzięki usłudze elektronicznej przewidzianej w treści ustawy: <em>Prawo o aktach stanu cywilnego</em>, <em>Prawo o ewidencji ludności i o dowodach osobistych</em>. Określeniu istoty tego rodzaju usługi oraz odwołaniu się do rozszerzenia jej funkcjonalności w świetle ustawy z dnia 14 października 2021 r. <em>o zmianie ustawy o dowodach osobistych oraz niektórych innych ustaw</em> poświęcone jest niniejsze opracowanie.</p> Katarzyna Tomaszewska Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4413 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200 Uznaniowość decyzji organu podatkowego w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4414 <p>Realizacja obowiązku zapłaty podatków zabezpieczona jest środkami przymusu, jakimi dysponuje Państwo (samorząd), zarówno tymi o charakterze finansowym, administracyjnym jak i wręcz karnym. Ich zastosowanie (lub groźba zastosowania) spowodować ma przestrzeganie wymogów uiszczania danin publicznych, w tym podatków. Jednocześnie jednak faktyczna możliwość realizacji obowiązku ponoszenia danin publicznych uzależniona jest od sytuacji finansowej (ekonomicznej) podatnika. W wielu sytuacjach podatnik – bez zagrożenia dla egzystencji lub istotnego pogorszenia sytuacji majątkowej swojej lub najbliższych – nie będzie w stanie zapłacić podatku. Zasada powszechności opodatkowania nie ma także charakteru bezwzględnego i pierwszeństwa nad innymi zasadami konstytucyjnymi, w tym zasady demokratycznego państwa prawnego czy zasady równości. Doprowadzenie do realizacji zapłaty podatku przy wykorzystaniu środków przymusu może czasami stać w opozycji z innymi wartościami chronionymi przez Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej i ustawy. Instrumentem służącym do rozwiązywania takich konfliktów między wartościami oraz wspierania tych podatników, którzy z różnych powodów (zazwyczaj finansowych) nie są w stanie zapłacić podatku jest właśnie umorzenie zaległości podatkowej. Warto w tym miejscu zwrócić szczególną uwagę na art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, który w swej treści wprost wskazuje na instytucję umorzenia. Przesądza to o konstytucyjnej wartości instytucji, jaką jest umorzenie. Może być ono zastosowane tylko w stosunku do zaległości podatkowych, czyli już po upływie terminu do zapłaty podatku, co wynika z założenia, że dopóki termin zapłaty nie minie, wszelka ingerencja i zwalnianie podatnika z obowiązków konstytucyjnych byłoby przedwczesne, jako że do czasu upływu terminu w sytuacji podatnika mogą zajść takie zmiany, które umożliwią mu jego zapłatę zobowiązania. Użyte w art. 67a § 1 pkt 3 <em>Ordynacji podatkowej</em> sformułowanie „może” wskazuje, że organ orzekający w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowych przy rozpatrywaniu takiej sprawy i wydawaniu rozstrzygnięcia korzysta ze swobody uznania administracyjnego. Wolność decyzyjna w zakresie rozstrzygnięcia na gruncie art. 67a § 1 pkt 3 <em>Ordynacji podatkowej</em> sprawia, że nawet wystąpienie ustawowych przesłanek nie obliguje organu podatkowego do zastosowania instytucji umorzenia w każdym przypadku.</p> Tomasz Wołowiec Prawa autorskie (c) 2022 https://ojs.academicon.pl/bsa/article/view/4414 Tue, 14 Jun 2022 00:00:00 +0200