Johna Hicka przewrót kopernikański w teologii. Rewolucja, której nie było?

Słowa kluczowe: John Hick, pluralizm religijny, rewolucja kopernikańska, Immanuel Kant, Real, teocentryzm, eschatologia

Abstrakt


W 1973 roku w książce God and the Universe of Faiths John Hick wezwał do  przeprowadzenia rewolucji kopernikańskiej w chrześcijańskiej teologii religii. Niniejszy artykuł koncentruje się szczególnie na tej rewolucji, teocentrycznym i realocentrycznym modelu wszechświata religii, i kwestionuje sens takiej rewolucji. Zdaniem Hicka,potrzeba rewolucji kopernikańskiej w teologii obejmuje radykalną transformację naszej koncepcji wszechświata religii i miejsca naszej własnej religii w tymże wszechświecie.  Wiąże się z odejściem od dogmatu, iż chrześcijaństwo znajduje się w centrum wszystkich religii, aby uświadomić sobie, że to Bóg jest w centrum i że wszystkie religie, w tym nasze własne, krążą wokół Niego. W późniejszych pracach termin Bóg, będąc zbyt charakterystycznym dla chrześcijaństwa, został zastąpiony przez the Real. Ta myśl doprowadziła Hicka do uznania, że wszystkie religie są różnymi fenomenalnymi doświadczeniami tego samego, jednego boskiego noumenon, tego samego Real i są równoważnymi drogami zbawienia dla swoich wyznawców. Chociaż Hick ciągle zmieniał i rozwijał swoją ideę rewolucji kopernikańskiej, nigdy nie porzucił swojego  podstawowego założenia, tj. Boga lub Real jako centrum wszechświata religii. Niemniej jednak nigdy nie udało mu się odejść od idei Boga w sensie chrześcijańskim. Nawet w swojej ostatecznej eschatologicznej wizji jego the Real pojawia się jako Bóg o cechach chrześcijańskich. W rezultacie kopernikańska rewolucja Hicka nigdy nie zdołała przekroczyć ptolemejskiego epicyklu, z którego desperacko próbował uciec. Trudno zatem znaleźć uzasadnienie dla sensowności takiej rewolucji w teologii.

Biogram autora

sylwia kleczkowska, Katolicki Uniwersytet Lubelski

Sylwia Kleczkowska mgr lic. teologii. Ur. 1973 r. w Gdyni. Absolwentka Wydziału Prawa i Administracji na Uniwersytecie Gdańskim (1992-1997) oraz doktorantka w Instytucie Teologii Fundamentalnej w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II (1998-2006). 

Bibliografia

Andrzejewski B., Problem noumenu w kantyzmie i neokantyzmie. W: W kręgu inspiracji kantowskich, red. R. Kozłowski, Warszawa-Poznań 1983.

Chrzanowski G., Filozoficzne podstawy pluralistycznej teologii religii, w: Chrześcijaństwo pośród religii. Pluralizm czy nadrzędność?, red. W.J. Sztyk, Katowice Panewniki 2009, s. 27-46.

Chrzanowski G., Zbawienie poza Kościołem. Filozofia pluralizmu religijnego Johna Hicka, Poznań 2005.

D´Costa G., A Critical Evaluation of John Hicks Copernican Revolution in the Christian Theology of Religions, Cambridge 1986.

D´Costa G., John Hick's Copernican Revolution: Ten Years After, „New Blackfriars”, 65, 1984.

Eddy P.R., John Hick's Pluralist Philosophy of World Religions, Eugene, Oregon, USA 2015.

Hick J., Death and Eternal Life, London 1976.

Hick J., God and the Universe of Faiths, London 1977.

Hick J., Religious Pluralism, The Encyclopedia of Religion, t. 12, New York-London 1987.

Hick J., An Interpretation of Religion, London 1989.

Hick J., God and the Universe of Faiths, Oxford 1993.

Hick J., A Christian Theology of Religions: The Rainbow of Faiths, Louisville 1995.

Hick J., Dialogues in the Philosophy of Religion, New York 2001.

Hick J., Encountering Evil. A New Edition: Live Options in Theodicy by Stephen T. Davis, Louisville 2001.

Ledwoń I.S., Extra Ecclesiam salus nulla, w: Leksykon teologii fundamentalnej, red. M. Rusecki, K. Kaucha, I.S. Ledwoń, J. Mastej, Lublin-Kraków 2002 s. 389-395.

Knitter P., No Other Name?, Maryknoll, NY 1985.

Kubacki Z., Opcje pluralistyczne w teologii religii, „Studia Theologica Varsaviensia” 47(2009) nr 2 s. 111-138.

Rogacz D., W stronę radykalnego pluralizmu religijnego, Kraków 2016.

Rose K., Knowing the Real. John Hick on the Cognitivity of Religions and Religious Pluralism, New York 1996.

https://pl.wikipedia.org/wiki/John_Hick

http://soborowa.strefa.pl/florencja.html

http://www.literatura.hg.pl/unamsan.htm

Opublikowane
2018-12-29
Dział
Teologia systematyczna

Inne teksty tego samego autora

Wtyczka wymaga co najmniej jedną wtyczkę statystyczną/raportowania. Jeżeli twoja wtyczka obsługująca statystyki udostępnia więcej niż jedną metrykę, wybierz również główną metrykę w ustawieniach administracyjnych strony.