Multicultural and intercultural education – the challenge of the 21st century


Abstrakt

At present, education seems to play a fundamental role in a European society, being perceived as a model of a community based on knowledge. Nevertheless, multicultural and intercultural education presents itsef as a challenge in a XXI century. Nowadays, when migration of various ethnic groups and nations is so ordinary, nurturing proper attitude about it, seems to be of great importance from the earliest stages of upbringing. It entails a respect of a tradition and culture of one’s own country as well as of other ethnic groups and nations. School as an institution of learning ought to ensure proper measures preventing discrimination. Intercultural education serves as a tool to nurture attitude of understanding and acceptance of a cultural differences. It also broadens perception of one’s own identity and a place in a society. Interactions with other nations can serve to promote an attitude of tolerance and dialogue.
Multicultural education on the other hand, aims at creating the disposition of respect toward diversity in a local, national and international community. At the same time it presents cultural, ethnic, racial and linguistic differences.
The work will include also the concept of stereotype and prejudice as well as dangers resulting from the absence of a proper multicultural and intercultural education.


Słowa kluczowe

intercultural education; multicultural education; stereotype; respect

Andrejuk K., Postawy wobec migrantów w świetle wyników Europejskiego Sondażu Społecznego 2014-2015. Polska na tle Europy, „Working Paper” 2015, no 2. [Google Scholar]
Bartz B., Idea wielokulturowego wychowania w nowoczesnych społeczeństwach, Duisburg-Radom 1997. [Google Scholar]
Bartz B., Wizja współżycia i edukacji w wielokulturowym społeczeństwie. Prezentacje, „Przegląd Edukacyjny” 4 (76). [Google Scholar]
Błeszyńska K., Constructing Intercultural Education, „Intercultural Education”, vol. 19, no. 6, p. 539–547. [Google Scholar]
Błeszyńska K., Teoretyczny status edukacji międzykulturowej, w: Pogranicze. Studia społeczne red. J. Nikitorowicz, A. Sadowski, D. Misiejuk, vol. 17, part. 1, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok 2011. [Google Scholar]
Bokszański Z., Stereotype and culture, Fundacja na rzecz Nauki Polskiej, Wrocław 1997. [Google Scholar]
CBOS, Polacy wobec problemu uchodźstwa, komunikat z badań nr 81/2015, Warszawa 2015. [Google Scholar]
CBOS, Społeczne postawy wobec uchodźców i migrantów zarobkowych, komunikat z badań BS/403/100/92, Warszawa 1992. [Google Scholar]
CBOS, Stosunek Polaków do przyjmowania uchodźców, komunikat z badań nr 24/2016, Warszawa 2016. [Google Scholar]
Chlewiński Z., Stereotyp: struktura, funkcje, geneza, w: Kolokwia psychologiczne, red. Z. Chlewiński, I. Kurcz, T. 1, Instytut Psychologii PAN, Warszawa 1992. [Google Scholar]
Deklaracja europejskich ministrów edukacji na temat edukacji międzykulturowej, za: M. Badowska, Programy szkoły wielokulturowej w kontekście zwiększania integracji społecznej i komunikacji międzykulturowej, „Edukacja Międzykulturowa” 2015, p. 267-288. [Google Scholar]
Galarowicz J., Na ścieżkach prawdy. Wprowadzenie do filozofii, Wydawnictwo Naukowe Papieskiej Akademii Teologicznej, Kraków 1992. [Google Scholar]
Giddens A., Socjologia, tłum. A. Szulżycka, Wyd. PWN, Warszawa 2004. [Google Scholar]
Golka M., Oblicza wielokulturowości, w: U progu wielokulturowości, Oficyna Naukowa, Warszawa 1997. [Google Scholar]
Jan Paweł II, Przemówienie w UNESCO, 02.06.1980, „Ateneum Kapłańskie” 1989, no 481. [Google Scholar]
Jan Paweł II, Wiara i kultura – dokumenty, przemówienia, homilie, Wyd. RW KUL, Rzym-Lublin, 1988. [Google Scholar]
Kapuściński R., Spotkanie z Innym jako wyzwanie XXI wieku. Wykład wygłoszony 1 października 2004 roku z okazji przyznania tytułu doktora honoris causa Uniwersytetu Jagiellońskiego, „Universitas”, Kraków 2004. [Google Scholar]
Kawula S., Wielorakość kultur w dyskursie pedagogiki społecznej, Episteme, Olsztyn 2008. [Google Scholar]
Kofta M., Wprowadzenie do psychologii stereotypów i uprzedzeń, w: Podstawy życia społecznego w Polsce, red. M. Marody, E. Gucwa-Leśny, Instytut Studiów Społecznych Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 1996. [Google Scholar]
Kozieł B., Kształtujemy poczucie zakorzenienia w kulturze i postawy społeczne wobec Innego (przeciwdziałamy stereotypom i uprzedzeniom, budujemy postawy tolerancyjne), w: Dzieci i młodzież w procesie kształtowania postaw kulturowych. Przewodnik po ścieżkach edukacji regionalnej, wielo- i międzykulturowej, red. T. Lewowicki, J. Suchodolska, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Cieszyn – Warszawa – Kraków 2012. [Google Scholar]
M. Nowak M., Podstawy pedagogiki otwartej, Wyd. RW KUL, Lublin 2000. [Google Scholar]
Markowska D., Teoretyczne podstawy edukacji międzykulturowej, „Kwartalnik Pedagogiczny” 1990, no 4, p. 109-117. [Google Scholar]
Mikulska-Jolles A., Młodzi Polacy a uchodźcy – co już na ten temat wiemy?, w: Uprzedzenia, strach czy niewiedza? Młodzi Polacy o powodach niechęci do przyjmowania uchodźców, red. D. Hall, A. Mikulska-Jolles, Stowarzyszenie Interwencji Prawnej, Warszawa 2016. [Google Scholar]
Nikitorowicz J., Edukacja międzykulturowa wobec dylematów kształtowania tożsamości w społeczeństwach wielokulturowych, w: Edukacja wobec ładu globalnego, Wydawnictwo Akademickie „Żak”, Warszawa 2002, p. 33-55. [Google Scholar]
Nikitorowicz J., Edukacja regionalna i międzykulturowa, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2009. [Google Scholar]
Nikitorowicz J., Kreowanie tożsamości dziecka. Wyzwania edukacji międzykulturowej, GWP, Gdańsk 2005. [Google Scholar]
Powszechna deklaracja UNESCO o różnorodności kulturalnej, art. 2, „Rzeczpospolita”, 2 czerwca 2004 r. (dodatek Dialog cywilizacji) p. 6–7. [Google Scholar]
Raport dla UNESCO Międzynarodowej komisji do spraw Edukacji dla XXI wieku pod przewodnictwem Jacques’a Delorsa, Edukacja, jest w niej ukryty skarb, Warszawa 1998. [Google Scholar]
Rodziński A., Karola Wojtyły – Jana Pawła II komunionistyczna wizja kultury, „Roczniki Filozoficzne” 1985-1986, Tom XXXIII-XXXIV, z. 2, p. 121-140. [Google Scholar]
Sartori G., Homo Videns. Telewizja i post-myślenie, tłum. J. Muszyński, Wyd. Telewizja Polska S. A., Warszawa 2005. [Google Scholar]
Sreberski A., Nadzieja na miłosierdzie jako wyzwanie współczesnej pedagogiki społecznej, w: Marginalizacja w problematyce pedagogiki społecznej i praktyce pracy socjalnej, red. K. Marzec-Holka, Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz 2005. [Google Scholar]
Szczęsna A., Tożsamość przyszłych pedagogów w aspekcie edukacji międzykulturowej, w: G. Gajewska, A. Szczęsna, E. Rewińska, Wychowanie do tolerancji. Teoretyczno-metodyczne aspekty warsztatu pedagoga. Scenariusz zajęć wychowawczych, t. 9, Zielona Góra 2006. [Google Scholar]
Szudra A., Personalistyczna filozofia wychowania jako fundament pedagogiki dialogu, (praca doktorska), KUL 2007r. (archiwum KUL). [Google Scholar]
Walczak A., Koncepcja rozumienia Innego w kategorii spotkania, w: E. Marynowicz-Hetka, Pedagogika społeczna. Podręcznik akademicki, vol. I, Wyd. PWN, Warszawa 2006. [Google Scholar]
Wojtyła K., Osoba i czyn oraz inne studia antropologiczne, TN KUL, Lublin 1994. [Google Scholar]
Zwoliński A., W trosce o kulturę narodową, „Wychowawca” 2004, no 4, p. 12-14. [Google Scholar]
Pobierz

Opublikowane
2019-01-22


Dział
Komunikacja społeczna

Udostępnij

Łobacz, M., Drop, K., & Janiszewska, M. (2019). Multicultural and intercultural education – the challenge of the 21st century. Zeszyty Naukowe KUL, 61(4), 317-329. https://doi.org/10.31743/zn.2018.61.4.317-329

Małgorzata Łobacz  gkolomanska@wp.pl
Katarzyna Drop 
Mariola Janiszewska 




Creative Commons License

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.

Przesyłając artykuł do publikacji, autor oświadcza, że posiada pełnię autorskich praw majątkowych oraz osobistych do utworu, a jego opublikowanie nie naruszy praw osób trzecich.

Przesłanie przez autora artykułu do publikacji w czasopiśmie „Zeszyty Naukowe KUL”  traktowane będzie jako udzielenie licencji do eksploatacji praw autorskich do przesłanego utworu na zasadach licencji Creative Commons Uznanie autorstwa - Użycie niekomercyjne - Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe (CC BY-NC-ND 4.0)