Subiektywna i obiektywna ocena korzyści z implantu ślimakowego u osób dorosłych z częściową głuchotą o początku prelingwalnym


Abstrakt

Wstęp: Z dotychczasowych badań wynika, że nie ma związku między ocenami subiektywnymi a obiektywnym pomiarem korzyści z implantu ślimakowego (CI) u osób zaopatrzonych w ten typ protez słuchu bądź związek ten jest słaby.
Cel: W pracy podjęto zagadnienie zależności między subiektywną oceną korzyści z implantu ślimakowego a obiektywną ich oceną dokonywaną w badaniach audiometrycznych i obserwacjach logopedycznych w szerszym kontekście, jaki tworzą: ocena psychologiczna dokonana na podstawie np. pomiaru kwestionariuszowego, jak i inne wybrane informacje zawarte w dokumentacji medycznej, dotyczące pacjenta z CI, np. posiadane choroby somatyczne czy psychiczne.
Materiał i metoda: Do analizy jakościowej wybrano 4 przypadki kliniczne osób z częściową głuchotą o początku prelingwalnym według kryterium subiektywnej oceny korzyści z CI dokonanej za pomocą kwestionariusza NCIQ. Dwie osoby, które ogółem wysoko oceniały te korzyści, oraz dwie osoby, które oceniały je jako bardzo niskie. W analizie jakościowej każdej z osób uwzględniono rezultaty wybranych badań audiometrycznych, informacje o ich funkcjonowaniu językowym i komunikacyjnym, a także psychologicznym, uwzględniając wyniki kwestionariuszy: SES, GHQ-28, Mini COPE.
Wyniki: Okazało się, że oceny subiektywne i obiektywne, a także obserwacja logopedyczna i ocena psychologiczna tworzą spójny obraz w przypadku dwóch osób, a w odniesieniu do kolejnych dwóch osób (w tym jednej oceniającej wysoko, a jednej nisko korzyści z CI) ocena subiektywna i obiektywna są w różnym stopniu rozbieżne. Rozbieżność tę można wyjaśnić m.in. uwarunkowaniami psychologicznymi, co starano się pokazać w omówieniu rezultatów każdej z osób.
Wnioski: Klinicyści pracujący z osobami głuchymi i słabosłyszącymi, które otrzymały implant ślimakowy, powinni szczególnie wnikliwie analizować sytuacje rozbieżności oceny subiektywnej i obiektywnej korzyści z CI, poddając wieloaspektowej analizie jakościowej otrzymane rezultaty. Ważna rola przypada w niej konsultacji psychologicznej czy psychoterapeutycznej ze względu na znaczenie pozaudiologicznej motywacji do implantu ślimakowego i jej ewentualnych konsekwencji u osób już zaimplantowanych.


Słowa kluczowe

częściowa głuchota; implant ślimakowy; subiektywna ocena korzyści z implantu ślimakowego; obiektywna ocena korzyści z implantu ślimakowego; pozaaudiologiczna motywacja do implantu ślimakowego

1. Skarzynski H, Lorens A. Partial deafness treatment. Cochlear Implants Int, 2010; (Supp1): 29‒41. [Google Scholar]
2. Skarżyński H, Lorens A, Skarżyński PH. Electro-Natural Stimulation (ENS) in Partial Deafness Treatment: A case study. J Hear Sci, 2014; 4(4): 67–71. [Google Scholar]
3. Solnica J, Kobosko J, Pankowska A, Zgoda M, Skarżyński H. Efektywność treningu słuchowego osób z częściową głuchotą po wszczepieniu implantu ślimakowego w ocenie pacjentów i logopedów. Now Audiofonol, 2012; 1(1): 31–37. [Google Scholar]
4. Solnica J, Pankowska A. Rehabilitacja słuchowa pacjentów z częściową głuchotą korzystających z implantu ślimakowego – propozycja materiału językowego do zajęć. Doniesienie z praktyki logopedycznej. Now Audiofonol, 2013; 2(1): 63–69. [Google Scholar]
5. Skarżyński H, Lorens A, Piotrowska A. Nowa metoda leczenia częściowej głuchoty. Otolaryngol Pol, 2004; 58(4): 811–16. [Google Scholar]
6. Lloyd H, Jenkinson C, Hadi M, Gibbons E, Fitzpatrick R. Patient reports of the outcomes of treatment: a structured review of approaches. Health Qual Life Outcomes, 2014; 12(1): 5. [Google Scholar]
7. Pankowska A, Solnica J, Skarżyński H. Wykorzystanie zmodyfikowanego profilu umiejętności słuchowych w obserwacji efektów rehabilitacji słuchu dorosłych pacjentów z częściową głuchotą korzystających z systemu implantu ślimakowego – doniesienie wstępne. Now Audiofonol, 2012; 1(1): 38‒45. [Google Scholar]
8. Obszańska A. Życie osoby z częściową głuchotą przed wszczepieniem i po wszczepieniu implantu ślimakowego – studium przypadku. Now Audiofonol, 2014; 3(3): 39‒47. [Google Scholar]
9. Cieśla K, Lewandowska M, Skarżyński H. Health-related quality of life and mental distress in patients with partial deafness: preliminary findings. Eur Arch Otorhinolaryngol, 2016; 273(3): 767‒76. [Google Scholar]
10. Mäki-Torkko EM, Vestergren S, Harder H, Lyxell B. From isolation and dependence to autonomy–expectations before and experiences after cochlear implantation in adult cochlear implant users and their significant others. Disabil Rehabil, 2015; 37(6): 541‒47. [Google Scholar]
11. Williams KC, Falkum E, Martinsen EW. Fear of negative evaluation, avoidance and mental distress among hearing-impaired employees. Rehabil Psychol, 2015; 60(1): 51–58. [Google Scholar]
12. Stephens D. Living with hearing difficulties: the process of enablement. John Wiley & Sons; 2009. [Google Scholar]
13. Carlsson PI, Hjaldahl J, Magnuson A, Ternevall E, Edén M, Skagerstrand Å, Jönsson R. Severe to profound hearing impairment: Quality of life, psychosocial consequences and audiological rehabilitation. Disabil Rehabil, 2015; 37(20): 1849‒56. [Google Scholar]
14. Skarzynski H. Long-term results of partial deafness treatment. Cochlear Implants Int, 2014; (Suppl 1): 21‒32. [Google Scholar]
15. Rostkowska J, Pankowska A. Cele rehabilitacji słuchowej przeznaczonej dla dzieci i dorosłych korzystających z implantu ślimakowego. Now Audiofonol, 2016; 5(1): 58‒63. [Google Scholar]
16. Lorens A, Polak M, Piotrowska A, Skarżyński H. Outcomes of treatment of partial deafness with cochlear implantation: A DUET study. Laryngoscope, 2008; 118(2): 288‒94. [Google Scholar]
17. Hinderink JB, Krabbe PF, Van Den Broek P. Development and application of a health-related quality-of-life instrument for adults with cochlear implants: the Nijmegen Cochlear Implant Questionnaire. Otolaryngol Head Neck Surg, 2000; 123(6): 756‒65. [Google Scholar]
18. Kobosko J, Jedrzejczak WW, Pilka E, Pankowska A, Skarzynski H. Satisfaction with cochlear implants in postlingually deaf adults and its nonaudiological predictors: Psychological distress, coping strategies, and self-esteem. Ear Hear, 2015; 36(5): 605–18. [Google Scholar]
19. Finlay L, Molano-Fisher P. ‘Transforming’ self and world: a phenomenological study of a changing lifeworld following a cochlear implant. Med Health Care Philos, 2008; 11(3): 255‒67. [Google Scholar]
20. Ramos-Macías Á, Falcón González JC, Borkoski-Barreiro SA, Ramos de Miguel Á, Batista DS, Pérez Plasencia D. Health-related quality of life in adult cochlear implant users: A descriptive observational study. Audiol Neurotol, 2016; 21(Suppl. 1), 36‒42. [Google Scholar]
21. Lassaleta L, Castro A, Bastarrica M i wsp. Quality of life in postlingually deaf patients following cochlear implantation. Eur Arch of Otorhinolaryngol, 2006; 263: 267‒70. [Google Scholar]
22. Straatman LV, Huinck WJ, Langereis MC, Snik AFM, Mulder JJ. Cochlear implantation in late-implanted prelingually deafened adults: changes in quality of life. Otol Neurotol, 2014; 35: 253–59. [Google Scholar]
23. Capretta NR, Moberly AC. Does quality of life depend on speech recognition performance for adult cochlear implant users? Laryngoscope, 2016; 126(3): 699‒706. [Google Scholar]
24. Kobosko J, Gos E, Olszewski Ł, Geremek-Samsonowicz A, Skarżyński H. Percepcja korzyści z implantu ślimakowego a samoocena u osób z częściową głuchotą. Now Audiofonol, 2017; 6(2): 58‒59. [Google Scholar]
25. Hojan E, red. Protetyka słuchu. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM; 2014. [Google Scholar]
26. Śliwińska-Kowalska M, red. Audiologia kliniczna. Łódź: Oficyna Wydawnictwo Mediton; 2005. [Google Scholar]
27. Kuczkowski J, Kochanek K. Metody badania słuchu. W: Muzyka-Furtak E, red. Surdologopedia. Teoria i praktyka. Gdańsk: Harmonia Universalis; 2015, s. 32–43. [Google Scholar]
28. Piłka E. Testy słowne dostępne i wykorzystywane w Polsce w audiometrii mowy – rys historyczny. Now Audiofonol, 2015; 4(4): 67‒74. [Google Scholar]
29. Dzwonkowska I, Łachowicz-Tabaczek K, Łaguna M. Samoocena i jej pomiar. Polska adaptacja skali SES M. Rosenberga. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych; 2008. [Google Scholar]
30. Makowska Z, Merecz D. Polska adaptacja Kwestionariuszy Ogólnego Stanu Zdrowia Davida Goldberga GHQ-12 i GHQ-28. W: Ocena zdrowia psychicznego na podstawie badań kwestionariuszami Davida Goldberga. Część II. Łódź: Oficyna Wydawnicza IMP; 2001. [Google Scholar]
31. Carver CS. You want to measure coping but your protocol’s too long: consider the Brief COPE. Int J Behav Med, 1997; 4(1): 92‒100. [Google Scholar]
32. Juczyński Z, Ogińska-Bulik N. Inwentarz do radzenia sobie ze stresem Mini-COPE. W: Juczyński Z, Ogińska-Bulik N. Narzędzia pomiaru stresu i radzenia sobie ze stresem. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych PTP; 2009. [Google Scholar]
33. Skarzynski H, van de Heyning P, Agrawal S, Arauz SL, Atlas M i wsp. Towards a consensus on a hearing preservation classification system. Acta Oto-Laryngol, 2013; (564, Suplement): 3‒13. [Google Scholar]
34. Kobosko J, Piłka E, Pankowska A, Skarżyński H. Strategie radzenia sobie ze stresem u osób z głuchotą prelingwalną, korzystających z implantu ślimakowego od okresu dorosłości. Ann Acad Med Siles, 2014; 68(3): 154–63. [Google Scholar]
35. Wolski P. Utrata sprawności. Radzenie sobie z niepełnosprawnością nabytą a aktywizacja zawodowa. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR; 2010. [Google Scholar]
36. McRackan TR, Bauschard M, Hatch JL, Franko-Tobin E, Droghini HR, Nguyen SA i wsp. Meta-analysis of quality-of-life improvement after cochlear implantation and associations with speech recognition abilities. Laryngoscope, 2017 [Epub ahead of print]. [Google Scholar]
37. Livneh H. Denial in medical conditions: A synopsis of its components. Ann Psychiatry Ment Health, 2016; 4(7): 1084. [Google Scholar]
Pobierz

Opublikowane
2019-12-06


Dział
Praktyka kliniczna i badawcza

Udostępnij

Kobosko, J., Pankowska, A., Olszewski, Łukasz, Geremek-Samsonowicz, A., & Skarżyński, H. (2019). Subiektywna i obiektywna ocena korzyści z implantu ślimakowego u osób dorosłych z częściową głuchotą o początku prelingwalnym. Nowa Audiofonologia, 6(4), 31-42. Pobrano z https://ojs.academicon.pl/na/article/view/2719

Joanna Kobosko  j.kobosko@ifps.org.pl
Agnieszka Pankowska 
Łukasz Olszewski 
Anna Geremek-Samsonowicz 
Henryk Skarżyński