Skip to main navigation menu Skip to main content Skip to site footer

Principles of using AI tools

  1. Zasada odpowiedzialności autora

Narzędzia sztucznej inteligencji (AI), w tym generatywnej AI i dużych modeli językowych (LLM), mogą być wykorzystywane przez autorów pomocniczo w procesie przygotowywania artykułów. Wykorzystanie AI nie zwalnia autora z odpowiedzialności za całość przedstawionego manuskryptu.

Autor odpowiada w szczególności za:

  • poprawność merytoryczną i metodologiczną artykułu;
  • prawdziwość przedstawionych danych i wyników;
  • prawidłowość oraz kompletność cytowanych źródeł;
  • oryginalność pracy;
  • przestrzeganie praw autorskich i innych praw osób trzecich;
  • ostateczną wersję manuskryptu.
  1. Dopuszczalne wykorzystanie AI

AI może być wykorzystywana w szczególności do:

  • korekty językowej, ortograficznej, gramatycznej i stylistycznej;
  • tłumaczenia tekstu;
  • poprawy czytelności i przejrzystości tekstu;
  • pomocy w uporządkowaniu struktury artykułu;
  • pomocy w analizie i syntezie literatury;
  • identyfikowania potencjalnych luk badawczych;

Wykorzystanie AI ma charakter pomocniczy i nie może zastępować samodzielnego myślenia naukowego, wiedzy eksperckiej, analizy, interpretacji ani oceny autora.

  1. Weryfikacja treści wygenerowanych przez AI

Autor jest zobowiązany do krytycznej weryfikacji wszystkich treści wygenerowanych lub zmodyfikowanych przez AI. W szczególności należy zweryfikować:

  • poprawność faktów;
  • poprawność danych liczbowych;
  • poprawność interpretacji;
  • kompletność argumentacji;
  • bezstronność przedstawianych treści;
  • istnienie i treść wskazywanych publikacji;
  • poprawność danych bibliograficznych i DOI.

Autor nie powinien traktować odpowiedzi AI jako źródła naukowego zastępującego publikacje pierwotne.

  1. Źródła i cytowania

Treści wygenerowane przez AI nie mogą być traktowane jako substytut literatury naukowej. Autor jest zobowiązany do samodzielnego dotarcia do i zweryfikowania publikacji wskazywanych przez AI przed ich wykorzystaniem w artykule. Autor ponosi odpowiedzialność za każdą zamieszczoną w manuskrypcie referencję, również, jeżeli została pierwotnie wskazana przez narzędzie AI.

  1. Oryginalność i wkład naukowy autora

Manuskrypt musi przedstawiać rzeczywisty, oryginalny wkład autora lub autorów.Nie dopuszcza się przekazania AI pełnej odpowiedzialności za stworzenie artykułu, jego zasadniczej argumentacji naukowej, wyników badań lub wniosków. Treści wygenerowane przez AI mogą stanowić materiał pomocniczy, lecz powinny zostać poddane krytycznej analizie, adaptacji i redakcji przez autora.

  1. Ujawnienie wykorzystania AI

Autor jest zobowiązany do ujawnienia wykorzystania AI zgodnie z zasadą przejrzystości procesu naukowego. W przypadku wykorzystania AI w sposób wykraczający poza podstawową korektę ortograficzną, gramatyczną lub interpunkcyjną autor powinien wskazać:

  • nazwę wykorzystanego narzędzia lub modelu;
  • jego wersję, jeżeli jest dostępna;
  • cel wykorzystania;
  • zakres wykorzystania;
  • sposób kontroli i weryfikacji treści wygenerowanych przez AI.

Oświadczenie powinno umożliwiać czytelnikowi ocenę rzeczywistego zakresu wykorzystania AI przy powstawaniu artykułu.

  1. Recenzenci

Recenzenci są zobowiązani do zachowania poufności otrzymanych manuskryptów. Nie dopuszcza się przekazywania całego manuskryptu ani jego części do publicznie dostępnych narzędzi AI.

  1. Uprawnienia redakcji

Redakcja może zwrócić się do autora o wyjaśnienie sposobu wykorzystania AI oraz o przedstawienie dodatkowych informacji dotyczących wykorzystania narzędzia. W przypadku stwierdzenia nieujawnionego lub niezgodnego z niniejszymi zasadami wykorzystania AI redakcja może podjąć działania przewidziane w zasadach etyki publikacyjnej czasopisma, włącznie z odrzuceniem manuskryptu lub – w przypadku artykułu już opublikowanego – zastosowaniem odpowiednich procedur dotyczących korekty lub wycofania publikacji.