Abstrakt
System kar w ujęciu historycznym często kojarzony jest z karami odzwierciedlającymi (mutylacyjnymi). Jako że już najdawniejsze porządki prawne wyróżniały jako przestępstwo krzywoprzysięstwo/składanie fałszywych zeznań, dość powszechne jest przypuszczenie, że za ten czyn groziła kara odcięcia części ciała, którą sprawca czyn popełniał – języka. Badania historycznych ustawo-dawstw i literatury zdają się jednak temu przypuszczeniu przeczyć.
W 2016 r. polski ustawodawca zaostrzył karę za składanie fałszywych zeznań z maksymalnie 3 do maksymalnie 8 lat pozbawienia wolności. Pojawiły się głosy, że jest to kara zbyt wygórowana, nieodpowiednia dla tego typu czynu zabronionego. Pojawić się może zatem pytanie, jak różne systemy prawne podchodziły na przestrzeni wieków do zagadnienia karalności składania fałszywych zeznań, w szczególności co stanowiło przedmiot ochrony oraz jakie kary za ten czyn orzekano. By udzielić odpowiedzi, zaprezentowane zostaną dorobki prawne społeczeństw starożytnych, średniowiecznych oraz późniejszych, aż do XX wieku.
Bibliografia
- Bardach Juliusz, Leśnodorski Bogusław, Pietrzak Michał, Historia państwa i prawa polskiego, Warszawa 1979 [Google Scholar]
- Bodek Maksymiljan, Polski Kodeks karny z komentarzem Kazimierza Sobolewskiego i Alfreda Laniewskiego, Lwów 1932 [Google Scholar]
- Diodor Sycylijski, Bibliotheca Historica, b.m.w., b.d., https://quod.lib.umich.edu/e/eebo/A36034.0001.001?rgn=main;view=fulltext (dostęp: 3.01.2025 r.) [Google Scholar]
- Gruza Ewa, Historia dowodu z zeznań świadka i ewolucji metod oceny jego wiarygodności, „Studia Iuridica” XLII/2003, s. 61–76 [Google Scholar]
- Jaczynowska Maria, Musiał Danuta, Stępień Marek, Historia starożytna, Warszawa 1969 [Google Scholar]
- Koranyi Karol, Powszechna historia państwa i prawa. Średniowecze. Część 1., Tom drugi, Warszawa 1963 [Google Scholar]
- Koranyi Karol, Powszechna historia państwa i prawa. Średniowecze. Część 2., Tom trzeci, Warszawa 1963 [Google Scholar]
- Kupiszewski Henryk, Prawo rzymskie a współczesność, Kraków 2013 [Google Scholar]
- Kuryłowicz Marek, Prawa antyczne. Wykłady z historii najstarszych praw świata, Lublin 2006 [Google Scholar]
- Kutrzeba Stanisław, Dawne polskie prawo sądowe w zarysie, Lwów–Warszawa–Kraków 1921 [Google Scholar]
- Litewski Wiesław, Podstawowe wartości prawa rzymskiego, Kraków 2001 [Google Scholar]
- Makiłła Dariusz, Naworski Zbigniew, Historia prawa na ziemiach polskich. Polska przedrozbiorowa. Zarys wykładu, Toruń 2000 [Google Scholar]
- Makiłła Dariusz, Naworski Zbigniew, Historia prawa na ziemiach polskich. Polska pod zaborami. II Rzeczpospolita. Zarys wykładu, Toruń 2000 [Google Scholar]
- Makowski Wacław, Przestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwości (w:) W. Makowski, Kodeks karny 1932. Komentarz. Część szczególna, Warszawa 1933 [Google Scholar]
- Stępień Tadeusz, Rola świadka w prawie karnym, Toruń 2012 [Google Scholar]
- Taubenschlag Rafał, Prawo karne polskiego średniowiecza, Lwów 1934 [Google Scholar]
- Waltoś Stanisław, Świadek w historii i w świecie współczesnym. Studium prawnoporównawcze (w) Świadek w procesie sądowym, red. S. Waltoś, Warszawa 1985 [Google Scholar]
- Winawer Maksymilian, Najdawniejsze prawo zwyczajowe polskie, Warszawa 1900 [Google Scholar]
- Zalewski Wojciech, Rozdział XXX. Przestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwości (w) Kodeks karny. Część szczególna. Komentarz. Art. 222–316, Tom II, Duże komentarze Becka, red. M. Królikowski, R. Zawłocki, Warszawa 2013 [Google Scholar]
Downloads
Download data is not yet available.
