Skip to main navigation menu Skip to main content Skip to site footer

Vol. 16 (2024)

Artykuły

Religious freedom and freedom of conscience of doctors after the conventional court judgment of 7 october 2015 (k 12/14) regarding evidence-based medicine

  • Aleksandra Drozd
DOI: https://doi.org/10.34888/ppw.2024.31-53  [Google Scholar]
Published: 2025-12-31

Abstract

The article is an approach to the problem of religious freedom of doctors in Poland and whether such a problem exists in practice at all. An important reference will also be the judgment of the Constitutional Tribunal of 7 October 2015, ref. no. K 12/14. Considerations will concern the religious freedom of doctors refusing to perform abortions and the effectiveness of any claims arising from refusals to perform abortions, as well as the very disturbing phenomenon of gender reassignment, especially when it concerns minors. This means the emergence of another field for the exploitation of the conscience clause by medicals, but in the sphere determined by scientific views and the so-called evidence-based medicine.

References

  1. Abramowicz A., Uzewnętrznianie symboli religijnych w miejscu pracy w świetle orzeczenia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 15 stycznia 2013 r. w sprawie Eweida i inni v. Zjednoczone Królestwo [w:] Aktualne problemy wolności myśli, sumienia i religii, red. P. Stanisz, A.M. Abramowicz, M. Czelny, M. Ordon, M. Zawiślak, Lublin 2015. [Google Scholar]
  2. Bosek L., Prawo osobiste do odmowy działania sprzecznego z własnym sumieniem – na przykładzie lekarza, „Forum Prawnicze” 2014, nr 1. [Google Scholar]
  3. Bosek L., Problem zakresowej niekonstytucyjności art. 39 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty [w:] Sprzeciw sumienia w praktyce medycznej – aspekty etyczne i prawne, red. P. Stanisz, J. Pawlikowski, M. Ordon, Lublin 2014. [Google Scholar]
  4. Brzozowski W., Prawo lekarza do sprzeciwu sumienia (po wyroku Trybunału Konstytucyjnego), PiP 2017, nr 7. [Google Scholar]
  5. Dobrowolska B., Sprzeciw sumienia w praktyce pielęgniarki i położnej. Analiza rozwiązań Polskich i wybranych rozwiązań europejskich, „Studia z Prawa Wyznaniowego” 2013, nr 16. [Google Scholar]
  6. Hucał M., Europejski Trybunał Praw Człowieka – obrońca czy agresor w kontekście praw osób wierzących [w:] Aktualne problemy wolności myśli, sumienia i religii, red. P. Stanisz, A.M. Abramowicz, M. Czelny, M. Ordon, M. Zawiślak, Lublin 2015. [Google Scholar]
  7. Justyński T., Poczęcie i urodzenie się dziecka jako źródło odpowiedzialności cywilnej, Kraków 2003. [Google Scholar]
  8. Kmieciak B., Między chromosomem a paragrafem. Transseksualizm w ujęciu prawnym, społecznym i medycznym, Warszawa 2021. [Google Scholar]
  9. Nawrot O., Glosa do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 października 2015 r. (sygn. akt K 12/14), „Przegląd Sejmowy” 2016, nr 4. [Google Scholar]
  10. Nawrot O., Klauzula sumienia w zawodach medycznych w świetle standardów Rady Europy, ,,Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych” 2012, nr 3. [Google Scholar]
  11. Nawrot O., Prawa człowieka, sprzeciw sumienia i państwo prawa [w:] Sprzeciw sumienia w praktyce medycznej – aspekty etyczne i prawne, red. P. Stanisz, J. Pawlikowski, M. Ordon, Lublin 2014. [Google Scholar]
  12. Nesterowicz M., Karczewska-Kamińska N., Prawa pacjenta do świadczeń medycznych a prawo lekarzy (szpitali) i osób z innych zawodów medycznych do klauzuli sumienia, „Prawo i Medycyna” 2015, nr 2. [Google Scholar]
  13. Nesterowicz M., Karczewska-Kamińska N., Prawa pacjenta w kontekście odmowy udzielenia świadczeń medycznych przez lekarza lub szpital (w związku z klauzulą sumienia) [w:] Sprzeciw sumienia w praktyce medycznej – aspekty etyczne i prawne, red. P. Stanisz, J. Pawlikowski, M. Ordon, Lublin 2014. [Google Scholar]
  14. Orzeszyna K., Dignity as a source of human rights [w:] K. Orzeszyna, M. Skwarzyński, R. Tabaszewski, International Human Rights Law, Warszawa 2023. [Google Scholar]
  15. Pawlikowski J., Prawo do sprzeciwu sumienia w ramach legalnej opieki medycznej. Rezolucja nr 1763 Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy z dnia 7 października 2010 r., „Studia z Prawa Wyznaniowego” 2011, t. 14. [Google Scholar]
  16. Pawlikowski J., Prawo do wyrażania sprzeciwu sumienia przez personel medyczny – problemy etyczno-prawne, Kraków 2014. [Google Scholar]
  17. Pawlikowski J., Spór o klauzulę sumienia z perspektywy celów medycyny i etyki lekarskiej [w:] Sprzeciw sumienia w praktyce medycznej – aspekty etyczne i prawne, red. P. Stanisz, J. Pawlikowski, M. Ordon, Lublin 2014. [Google Scholar]
  18. Pawlikowski J., Więcej wolności sumienia dla lekarzy – skutki orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, „Medycyna Praktyczna” 2015. [Google Scholar]
  19. Sitek M., Treść praw człowieka w dobie globalnych determinantów egzogennych, Teka Kom. Praw. – OL PAN 2018, t. XI, nr 2. [Google Scholar]
  20. Skwarzyński M., Definicja praw człowieka [w:] K. Orzeszyna, M. Skwarzyński. R. Tabaszewski, Prawo międzynarodowe praw człowieka, Warszawa 2022. [Google Scholar]
  21. Skwarzyński M., Korzystanie z klauzuli sumienia, jako realizacja wolności wewnętrznej czy/i zewnętrznej, „Opolskie Studia Administracyjno-Prawne” 2015, t. 13, nr 4. [Google Scholar]
  22. Skwarzyński M., Korzystanie ze sprzeciwu sumienia w kontekście zasady równouprawnienia i kryterium zawodu, „Studia z Prawa Wyznaniowego” 2016, nr 19. [Google Scholar]
  23. Skwarzyński M., Orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w zakresie klauzuli sumienia [w:] Aktualne problemy wolności myśli, sumienia i religii, red. P. Stanisz, A.M. Abramowicz, M. Czelny, M. Ordon, M. Zawiślak, Lublin 2015. [Google Scholar]
  24. Skwarzyński M., Podmiotowość prawna i godność dziecka w systemie praw człowieka a problem aborcji [w:] Prawo do życia, red. W. Lis, Warszawa 2022. [Google Scholar]
  25. Skwarzyński M., Współoddziaływanie ius cogens i soft law w prawie międzynarodowym w kontekście sprzeciwu sumienia [w:] Ius cogens – soft law, dwa bieguny prawa międzynarodowego publicznego, red. B. Kuźniak, M. Ingelevič-Citak, Kraków 2017. [Google Scholar]
  26. Skwarzyński M., Sprzeciw sumienia w europejskim i krajowym systemie ochrony praw człowieka, „Przegląd Sejmowy” 2013, nr 6. [Google Scholar]
  27. Stanisz, P., Klauzula sumienia [w:] A. Mezglewski, H. Misztal, P. Stanisz, Prawo wyznaniowe, Warszawa 2011. [Google Scholar]
  28. Stanisz, P., Konstytucyjny status prawa do sprzeciwu sumienia (uwagi na kanwie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 7 października 2015 r., K. 12/14) [w:] Tendencje rozwojowe indywidualnego i zbiorowego prawa pracy. Księga Jubileuszowa Profesora Grzegorza Goździewicza, red. M. Szabłowska-Juckiewicz, B. Rutkowska, A. Napiórkowska, Toruń 2017. [Google Scholar]
  29. Sztychmiler R., Klauzula sumienia w ochronie życia i zdrowia w prawie Trzeciej Rzeczypospolitej [w:] Polityka wyznaniowa a prawo III Rzeczypospolitej, red. M. Skwarzyński, P. Steczkowski, Lublin 2016. [Google Scholar]
  30. Sztychmiler R., Nowa interpretacja klauzuli sumienia [w:] Aktualne problemy wolności myśli, sumienia i religii, red. P. Stanisz, A.M. Abramowicz, M. Czelny, M. Ordon, M. Zawiślak, Lublin 2015. [Google Scholar]
  31. Szudejko P., Zakres klauzuli sumienia. Glosa do wyroku TK z dnia 7 października 2015 r., K 12/14, GSP-Prz.Orz. 2016, nr 3. [Google Scholar]
  32. Wallien M.S.C., Psychosexual outcome of gender-dysphoric children, „Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry” 2008. [Google Scholar]
  33. Zielińska E., Klauzula sumienia, „Prawo i Medycyna” 2003, nr 13. [Google Scholar]
  34. Zoll A., Klauzula sumienia [w:] Sprzeciw sumienia w praktyce medycznej – aspekty etyczne i prawne, red. P. Stanisz, J. Pawlikowski, M. Ordon, Lublin 2014. [Google Scholar]
  35. Zoll A., Prawo lekarza do odmowy udzielenia świadczeń zdrowotnych i jego granice, ,,Prawo i Medycyna” 2003, nr 13. [Google Scholar]

Downloads

Download data is not yet available.

Similar Articles

1 2 3 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.