Skip to main navigation menu Skip to main content Skip to site footer

Vol. 14 (2022)

Artykuły

The influence of churches and other religious associations’ internal regulations on polish law. Considerations based on the judgment of the District Court in Poznań of November 3, 2021 – II ca 672/21

  • Marek Bielecki
DOI: https://doi.org/10.34888/ppw.2022.5-23  [Google Scholar]
Published: 2026-01-15

Abstract

The present article concerns the issues of the effectiveness of churches and other religious associations’ internal regulations in common law. The author’s considerations are mainly based on the judgments of the District Court in Poznań of November 3, 2021. The present study is not a typical gloss; furthermore, the evaluated judgment seems to be the reference point for the wider understanding of churches and other religious associations’ principle of autonomy in the secular legal order. The author presents the main research tendencies concerning the analyzed issues. Therefore, the views of representatives of religious law doctrines are discussed, as well as numerous judgments of the Polish judiciary are referred to. To present the reasoning clear, the regulations of canon law implemented by courts of first and second instance were also discussed. The complete study ends up with summaries presenting the most important theses discussed in its content.

References

  1. Orzecznictwo [Google Scholar]
  2. Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 2008 r., III CZP 122/08, OSNC 2009/7-8/115. [Google Scholar]
  3. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 lipca 2000 r., IV CKN 88/00, LEX nr 52448. [Google Scholar]
  4. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 marca 2004 r., IV CK 108/03, OSNC 2005/4/65. [Google Scholar]
  5. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 lutego 2005 r., IV CK 480/04, LEX nr 177273. [Google Scholar]
  6. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2005 r., IV CK 582/04, LEX nr 176007. [Google Scholar]
  7. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 31 marca 2020 r., II CSK 124/19, LEX nr 3275563. [Google Scholar]
  8. Wyrok Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 3 listopada 2021 r., II Ca 672/21, LEX nr 3306352. [Google Scholar]
  9. Wyrok Sądu Rejonowego Poznań – Grunwald i Jeżyce w Poznaniu z dnia 8 grudnia 2020 r., I C 2704/18, http://orzeczenia.poznan-staremiasto.sr.gov.pl/ [dostęp: 17 sierpnia 2022]. [Google Scholar]
  10. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 grudnia 2009 r., K 55/07, OTK-A 2009/11/167. [Google Scholar]
  11. Dokumenty kościelne [Google Scholar]
  12. Codex Iuris Canonici auctoritate Ioannis Pauli PP. II promulgatus (25.01.1983 r.), AAS 75 (1983), pars II, s. 1–317; tekst polski w: Kodeks prawa kanonicznego, przekład zatwierdzony przez Konferencję Episkopatu, Poznań 1984. [Google Scholar]
  13. Gaudium et spes [w:] Sobór Watykański II. Konstytucje. Dekrety. Deklaracje, Poznań 2002, s. 604 i nn. [Google Scholar]
  14. Konstytucje i Regulaminy Ogólne Towarzystwa św. Franciszka Salezego, Rzym 1986. [Google Scholar]
  15. Literatura [Google Scholar]
  16. Borecki P., Janik C., Prawo wewnętrzne związków wyznaniowych a państwowy porządek prawny [w:] Prawo wewnętrzne nierzymskokatolickich związków wyznaniowych w Polsce. Wybór aktów prawnych, oprac. P. Borecki, C. Janik, Warszawa 2012, s. 7–14. [Google Scholar]
  17. Brzozowski W., Niedopuszczalność sądowej kontroli prawidłowości stosowania przez związek wyznaniowy własnego prawa. Glosa do postanowienia Sądu Najwyższego z 12.05.2016 r., IV CSK 529/15, „Przegląd Sądowy” 2017, t. 5, s. 117. [Google Scholar]
  18. Dudek D., Równouprawnienie Kościołów i związków wyznaniowych na tle konstytucyjnych zasad prawa wyznaniowego [w:] Prawo wyznaniowe w systemie prawa polskiego, red. A. Mezglewski, Lublin 2004, s. 199–225. [Google Scholar]
  19. Jasiakiewicz M., Glosa do wyroku SN z dnia 27 lipca 2000 r., IV CKN 88/00, „Rejent” 2005, t. 1, s. 122. [Google Scholar]
  20. Krzemiński M., Glosa do wyroku SN z dnia 27 lipca 2000 r., IV CKN 88/00, „Prawo Bankowe” 2005, t. 10, s. 20. [Google Scholar]
  21. Mezglewski A., Glosa krytyczna do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 31 marca 2020 r. (sygn. Akt II CSK 124/19), „Przegląd Prawa Wyznaniowego” 2021, t. 13, s. 375–389. [Google Scholar]
  22. Mezglewski A., Opinia prawna dotycząca problemu obowiązywania prawa wewnętrznego związków wyznaniowych w obrocie prawnym, „Przegląd Prawa Wyznaniowego” 2011, t. 3, s. 351–358. [Google Scholar]
  23. Radecki G., Glosa do wyroku SN z dnia 27 lipca 2000 r., IV CKN 88/00, „Orzecznictwo Sądów Polskich” 2004, t. 1, s. 58. [Google Scholar]
  24. Rakoczy B., Glosa do wyroku SN z dnia 27 lipca 2000 r., IV CKN 88/00, „Orzecznictwo Sądów Polskich” 2003, t. 9, s. 115. [Google Scholar]
  25. Rakoczy B., Skuteczność norm prawa kanonicznego w prawie polskim. Komentarz do tezy wyroku Sądy Apelacyjnego w Poznaniu z 26 maja 2011, „Monitor Prawny Proboszcza” 2012, t. 9, s. 15–17. [Google Scholar]
  26. Rakoczy B., Ustawa o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Polsce. Komentarz, Warszawa 2008. [Google Scholar]
  27. Saj M., Prawna strona ślubu posłuszeństwa, „Prawo Kanoniczne: kwartalnik prawno-historyczny” 2010, nr 3–4, s. 29–41. [Google Scholar]
  28. Skorupa A., Przyczyny i procedura wydalania duchownych z instytutu zakonnego, „Prawo Kanoniczne: kwartalnik prawno-historyczny” 2011, nr 3–4, s. 147–168. [Google Scholar]
  29. Stanisz P., Proboszcz jako reprezentant parafii rzymskokatolickiej w stosunkach majątkowych [w:] Prawo państwowe a prawo wewnętrzne związków wyznaniowych. Pamiętnik VII Zjazdu Katedr i Wykładowców Prawa Wyznaniowego, Gniezno 11-12 IX 2010, red. K. Krasowski, M. Materniak-Pawłowska, M. Stanulewicz, Poznań 2010, s. 191–200. [Google Scholar]
  30. Strzała M., Skuteczność norm prawa kanonicznego w zakresie reprezentacji kościelnych osób prawnych w orzecznictwie Sądu Najwyższego [w:] Prawo państwowe a prawo wewnętrzne zawiązków wyznaniowych. Pamiętnik VII Zjazdu Katedr i Wykładowców Prawa Wyznaniowego, Gniezno 11-12 IX 2010, red. K. Krasowski, M. Materniak-Pawłowska, M. Stanulewicz, Poznań 2010, s. 21–221. [Google Scholar]
  31. Tunia A., Recepcja prawa wewnętrznego związków wyznaniowych w prawie polskim, Lublin 2015. [Google Scholar]
  32. Uruszczak W., Recepcja prawa kanonicznego w obowiązującym prawie polskim, „Annales Canonici” 2007, t. 3, s. 5–20. [Google Scholar]
  33. Walencik D., Prawo kanoniczne (wewnętrzne) związków wyznaniowych a prawo polskie, „Przegląd Sądowy” 2013, nr 5, s. 11–25. [Google Scholar]
  34. Zieliński T.J., Prawo wewnętrzne gmin wyznaniowych żydowskich w Polsce a normy ustawowe, „Studia z Prawa Wyznaniowego” 2011, t. 14, s. 25–45. [Google Scholar]
  35. Netografia [Google Scholar]
  36. https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/brachium-saeculare;3880184.html [dostęp: 23 sierpnia 2022]. [Google Scholar]
  37. https://gloswielkopolski.pl/...czeka-eksmisja-znany-jest-jej-termin/ar/c1-16546451 [dostęp: 23 sierpnia 2022]. [Google Scholar]
  38. https://wobroniemszy.pl/wp-content/uploads/2021/10/S%C4%85d [dostęp: 17 sierpnia 2022]. [Google Scholar]

Downloads

Download data is not yet available.

Similar Articles

1 2 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.