Przejdź do głównego menu Przejdź do sekcji głównej Przejdź do stopki
Nagłówek strony

Tom 32 (2025)

Artykuły

Św. Zygmunt Gorazdowski (1845-1920), lwowski apostoł miłosierdzia i zakonodawca

  • Ks. Józef Mandziuk
DOI: https://doi.org/10.52097/rs.2025.191-218  [Google Scholar]
Opublikowane: 17.08.2026

Abstrakt

Celem niniejszego opracowania jest przybliżenie postaci św. Zygmunta Gorazdowskiego (1845-1920), wybitnego lwowskiego duszpasterza, jałmużnika i zakonodawcy. Pochodził z Sanoka, lata szkolne spędził w Przemyślu, studia odbył we Lwowie, przyjmując tam święcenia kapłańskie. Był wikariuszem i katechetą w kilku parafiach rozległej archidiecezji lwowskiej. Swoją działalność duszpasterską i charytatywną rozwinął we Lwowie jako proboszcz parafii św. Mikołaja. Założył kilka instytucji charytatywnych, obejmując pomocą niemowlęta, dzieci szkolne, młodzież, chorych, ubogich i żebraków. Wydawał pomoce katechetyczne, doceniał znaczenie prasy, traktując ją jako „drugą ambonę”. Do prowadzenia założonych dzieł charytatywnych powołał do istnienia Zgromadzenie Sióstr św. Józefa, które z czasem rozrosło się do wielkiej wspólnoty życia konsekrowanego. Zmarł w opinii świętości 1 stycznia 1920 r. w domu generalnym józefitek i został pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie. Wyniesiony na ołtarze 26 czerwca 2001 r. we Lwowie jako błogosławiony przez św. Jana Pawła II, a 23 października 2005 r. w Rzymie jako święty przez papieża Benedykta XVI. Dla współczesnych ludzi jest on wzorem pracowitości, ofiarności i poświęcenia dla drugiego człowieka, będącego w potrzebie.

Bibliografia

  1. Źródła drukowane [Google Scholar]
  2. Gorazdowski Z., Katechizm św. Kościoła Katolickiego według Deherbe’a dla szkół ludowych, wyd. 6. Lwów 1887. [Google Scholar]
  3. Księga Pamiątkowa Wiecu Katolickiego w Krakowie, Kraków 1893. [Google Scholar]
  4. Malarski S., Pamiętnik II Wiecu Księży Katechetów we Lwowie odbytego w dniach 26-28 sierpnia 1897 roku, Lwów 1890. [Google Scholar]
  5. Prawdzic K., Zasady i Przepisy Dobrego Wychowania według dr. Albana Sztolca dla użytku rodziców, nauczycieli, duchownych i innych wychowawców, Lwów 1886. [Google Scholar]
  6. Opracowania [Google Scholar]
  7. Bar A., Słownik pseudonimów i kryptonimów, t. 3, Kraków 1937. [Google Scholar]
  8. Bełza W., Brandowski Stanisław, w: Polski Słownik Biograficzny, t. 2, Kraków 1936, s. 386-387. [Google Scholar]
  9. Galązka G., Beatyfikacja i kanonizacja arcybiskupa Józefa Bilczewskiego i księdza Zygmunta Gorazdowskiego, Marki k. Warszawy 2011. [Google Scholar]
  10. Historia Zgromadzenia Sióstr Józefitek III Zakonu św. Franciszka, rok 1884-1934, mps. [Google Scholar]
  11. Jabłońska-Deptuła E., Zakony i zgromadzenia zakonne w Polsce w XIX i XX w., „Znak”, 1965, nr 137-138, s. 1653-1654. [Google Scholar]
  12. Jaworska G. Gorazdowski Zygmunt, w: Encyklopedia Katolicka, t. 5, Lublin 1989, szp. 1296. [Google Scholar]
  13. Jaworska G., Zgromadzenie Sióstr Józefitek w latach 1884-1939, Lublin 1971, mps. [Google Scholar]
  14. Kusmierski A., Dzieje Braci Szkół Chrześcijańskich na ziemiach polskich, Warszawa 1997, mps. [Google Scholar]
  15. Lasko Z., Józefitki ze Lwowa, w: Encyklopedia Katolicka, t. 8, Lublin 2000, szp. 181. [Google Scholar]
  16. Leśniak E., Gimnazja polskie w Przemyślu doby autonomicznej (1867-1918), Warszawa 2023, mps. [Google Scholar]
  17. Mandziuk J., Historia Kościoła katolickiego na Śląsku, t. IV, cz. 1, Warszawa 2014. [Google Scholar]
  18. Mandziuk J., Kult św. Elżbiety Węgierskiej na Śląsku, „Nasza Przeszłość”, 55 (1981), s. 25-44. [Google Scholar]
  19. Mandziuk J., Silesia Sacra. Śląscy święci, błogosławieni. Słudzy Boży i świątobliwi na przestrzeni wieków, Katowice 2021. [Google Scholar]
  20. Mandziuk J. Żeńskie wspólnoty zakonne w (Archi)diecezji Wrocławskiej, Warszawa 2020. [Google Scholar]
  21. Piotrowski K., Ksiądz Zygmunt Gorazdowski i jego dzieło (1945-1920), Wrocław 1986, mps. [Google Scholar]
  22. Rechowicz M., Gorazdowski Zygmunt Karol (1845-1920), w: Polski Słownik Biograficzny, t. 8. Wrocław 1960, s. 290-291. [Google Scholar]
  23. Rosowski W., Tartaków, w: Encyklopedia Katolicka, t. 19, Lublin 2013, szp. 541-542. [Google Scholar]
  24. Siuda D., Apostoł Bożego Miłosierdzia. Św. ks. Zygmunt Gorazdowski (1845-1920). Kraków 2007. [Google Scholar]
  25. Siuta D., Wezwany do miłosierdzia, Tarnów 1984. [Google Scholar]
  26. Strzeszewski Cz., Chrześcijańska myśl i działalność społeczna w zaborze austriackim w latach 1865-1918, w: Historia katolicyzmu społecznego w Polsce 1832-1939, red. Cz. Strzeszewski, R. Bender, K. Turowicz. Warszawa 1891, s. 135-199 [Google Scholar]
  27. Urban W., Sługa Boży Józef Bilczewski Arcybiskup-Metropolita Lwowski 1860-1923, Wrocław 1977. [Google Scholar]
  28. Urban W., Szkice z dziejów Archidiecezji Lwowskiej, Rzym 1984. [Google Scholar]
  29. Uszkowska M., Psychologiczno-pedagogiczne poglądy i działalność ks. Z. Gorazdowskiego 1845-1920, Lublin 1971, mps. [Google Scholar]
  30. Prasa [Google Scholar]
  31. Dom dla chorych, „Gazeta Kościelna”, 1896, nr 19, s. 184. [Google Scholar]
  32. „Kurenda Konsystorza Metropolitalnego Lwowskiego”, Lwów 1878, s. 22. [Google Scholar]
  33. Łazar A., Wywiad z s. D. Siuta. „Niedziela”, 56 (2013), nr 25, s. 6-7. [Google Scholar]
  34. Rechowicz M., „Ksiądz Dziadów”, „Przewodnik Katolicki”, 60 (1970), nr 27, s. 263. [Google Scholar]
  35. Rechowicz M., Gorazdowski Zygmunt Karol (1845-1920), „Caritas”, 5 (1949), nr 50, s. 344-346. [Google Scholar]
  36. Siuta D., Lwowski Apostoł Bożego Miłosierdzia. „L’Osservatore Romano”, wyd. pol., 2001, nr 6, s. 5. [Google Scholar]
  37. Szydelski Sz., Ks. Zygmunt Gorazdowski. „Gazeta Kościelna”, 1934, nr 14, s. 157-158. [Google Scholar]

Downloads

Download data is not yet available.