Przejdź do głównego menu Przejdź do sekcji głównej Przejdź do stopki
Journals name baner

Nr 2(21) (2024)

Artykuły

Z pamiętników obywatelek. O polskich paradoksach relacji między kobietami a państwem

  • Beata Kowalska
Opublikowane: 2024-12-30

Abstrakt

Citizenship, through the formalisation of relations between the state and individuals, constantly defines one of the key political identities. Although it should be a neutral tool, social life reveals many situations in which people experience citizenship differently. Gender is a category that reveals many of such differences. Starting from gender theories of citizenship, I analyse diaries written by participants in protests in defence of abortion rights in 2020. The empirical material collected allows us to understand how citizenship is negotiated in a situation where fundamental rights are being challenged. It is realised in everyday practices of resistance, but also in care for oneself and the community.

Bibliografia

  1. Anthias Floya, Yuval-Davis Nira (red.) (2009), Kobiety, naród, państwo, tłum. Maciejczyk Jakub, Biblioteka Online Think Tanku Feministycznego. [Google Scholar]
  2. bell hooks (1994), Teaching to Transgress: Education as the Practice of Freedom, London: Routledge. [Google Scholar]
  3. bell hooks (2003), Teaching Community, London: Routledge. [Google Scholar]
  4. bell hooks (2009), Teaching Critical Thinking: Practical Wisdom, London: Routledge. [Google Scholar]
  5. Bellamy Richard (2008), Citizenship. A Very Short Introduction, Oxford: Oxford University Press. [Google Scholar]
  6. Benhabib Seyla (2015), Prawa Innych. Przybysze, rezydenci i obywatele, tłum. Michał Filipczuk, Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej. [Google Scholar]
  7. Bhattacharya Tithi (2020), Dlaczego potrzebujemy Teorii Reprodukcji Społecznej, by zrozumieć kryzys w dobie koronawirusa?, przeł. Karolina Grzegorczyk, „Praktyka Teoretyczna”, https://praktyka-teoretyczna-prod.herokuapp.com/artykuly/dlaczego-potrzebujemy-teoriireprodukcji- spolecznej-zrozumiec-kryzys-w-dobie-koronawirusa/ (dostęp 18.05.2025). Bhattacharya Tithi (red.) (2017), Social Reproduction Theory. Remapping Class, Recentring Oppresion, London: Pluto Press. [Google Scholar]
  8. Dirik Dilar (2022), The Kurdish Women’s Movement History, Theory, Practice, London: Pluto Press. [Google Scholar]
  9. Donovan Josephine (2000), Feminist Theory: The Intellectual Traditions, London: Bloomsbury Academic. [Google Scholar]
  10. Gerami Shahin (1996), Women and Fundamentalism. Islam and Christianity, London: Routledge. [Google Scholar]
  11. Gouldner Alvin W. (2010), Kryzys zachodniej socjologii, tłum. Paweł Tomanek, Kraków: Zakład Wydawniczy Nomos. [Google Scholar]
  12. Grabowska Magdalena (2018), Zerwana genealogia. Działalność społeczna i polityczna kobiet po 1945 r. a współczesny ruch kobiecy, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar. [Google Scholar]
  13. Isin Engin F., Wood Patricia K. (1999), Citizenship and Identity, London: Sage. [Google Scholar]
  14. Kabeer Naila (2005), The Search for Inclusive Citizenship: Meanings and Expressions in an Interconnected World, w: Naila Kabeer (red.), Inclusive Citizenship: Meanings and Expressions. Claiming Citizenship, New York–London: Zed Books. [Google Scholar]
  15. Kacperczyk Anna (2014), Autoetnografia – technika, metoda, nowy paradygmat? O metodologicznym statusie autoetnografii, „Przegląd Socjologii Jakościowej”, tom X/3. [Google Scholar]
  16. Kawehipuaakahaopulani Hobart H.J., Kneese Tamara (2020), Radical Care Survival Strategies for Uncertain Times, „Social Text”, 38 (1). [Google Scholar]
  17. Korolczuk Elżbieta (2018), Odzyskiwanie języka, czyli jak zmieniła się debata o aborcji w kontekście Czarnych Protestów i Strajków Kobiet, w: Elżbieta Korolczuk, Beata Kowalska, Jennifer Ramme, Claudia Snochowska-Gonzalez (red.), Bunt kobiet. Czarne Protesty i Strajki Kobiet, Gdańsk: Europejskie Centrum Solidarności. [Google Scholar]
  18. Kościelniak Marcin (2024), Aborcja i demokracja. Przeciw-historia Polski 1956–1993, Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej. [Google Scholar]
  19. Kowalska Beata (2013), Kobiety, rozwój, obywatelstwo w Haszymidzkim Królestwie Jordanii, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego. [Google Scholar]
  20. Kowalska Beata (2020), Polka (nie)podległa o płci i obywatelstwie w Czarnych Protestach, w: Jacek Kołtan, Grzegorz Piotrowski (red.), Kontrrewolucja u bram, Gdańsk: Europejskie Centrum Solidarności. [Google Scholar]
  21. Kowalska Beata, Nawojski Radosław (2018), Uwaga, uwaga tu obywatelki! Obywatelstwo jako praktyka w Czarnych Protestach i Strajkach Kobiet, w: Elżbieta Korolczuk, Beata Kowalska, Jennifer Ramme, Claudia Snochowska-Gonzalez (red.), Bunt kobiet. Czarne Protesty i Strajki Kobiet, Gdańsk: Europejskie Centrum Solidarności. [Google Scholar]
  22. Kowalska Beata, Nawojski Radosław (2019), Matka – Obywatelka o rekonceptualizacji obywatelstwa w kontekście Czarnych Protestów, „Studia Sociologica”, Kobiety w społeczeństwie obywatelskim: miejsce, rola, status, 11 (1). [Google Scholar]
  23. Kowalska Beata, Nawojski Radosław (2022), Karty z dziennika kobiecej rewolucji. Szkice z socjologicznego archiwum, w: Anna Krajewska, Marta Rawłuszko (red.), Równouprawnienie. Księga pamiątkowa dla Profesory Małgorzaty Fuszary, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego. [Google Scholar]
  24. Kowalska Beata, Nawojski Radosław, Pluta Magdalena (2018), Kobiece rewolucje wciąż trwają, w: Maria Zielińska, Dorota Szaban, Beata Trzop (red.), Transgraniczność w perspektywie socjologicznej: Europa–Podzielona wspólnota?, Zielona Góra: Lubuskie Towarzystwo Naukowe. [Google Scholar]
  25. Leder Andrzej (2014), Prześniona rewolucja. Ćwiczenie z logiki historycznej, Warszawa: Wydawnictwo Krytyki Politycznej. [Google Scholar]
  26. Lister Ruth (1997), Citizenship. Feminist Perspective, New York: New York University Press. Lister Ruth (2008), Od intymności do globalności: refleksje nad płciowym wymiarem obywatelstwa, tłum. Michowicz Monika, w: Elżbieta H. Oleksy (red.), Tożsamość i obywatelstwo w społeczeństwie wielokulturowym, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. [Google Scholar]
  27. MacKinnon Catharine A. (1991), Towards a Feminist Theory of State, Cambridge, MA–London, UK: Harvard University Press. [Google Scholar]
  28. Martínez Josefina L. (2020), Koronawirus, kapitalizm i patriarchat: kto się teraz zajmie dziećmi?, tłum. Karolina Grzegorczyk, „Praktyka Teoretyczna”, https://praktyka-teoretyczna-prod. herokuapp.com/artykuly/koronawirus-kapitalizm-patriarchat/ (dostęp 18.05.2025). [Google Scholar]
  29. Nawojski Radosław (2024), Tu obywatel_ka! Mobilizacje społeczne na rzecz praw reprodukcyjnych w Polsce po 2016 roku a konstruowanie obywatelstwa, Kraków: Uniwersytet Jagielloński (praca doktorska). [Google Scholar]
  30. Nawojski Radosław, Kowalska Beata (2022), Kiedy państwo mnie nie chroni…” – oddolne mobilizacje na rzecz praw reprodukcyjnych a doświadczanie obywatelstwa, w: „Studia Socjologiczne”, 1 (244). [Google Scholar]
  31. Nawratek Krzysztof (2008), Miasto jako idea polityczna, Kraków: Korporacja ha!art. [Google Scholar]
  32. Putnam Tong Rosemary (2002), Myśl feministyczna. Wprowadzenie, tłum. Jarosław Mikos, Bożena Umińska, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. [Google Scholar]
  33. Raciborski Jacek (2011), Obywatelstwo w perspektywie socjologicznej, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. [Google Scholar]
  34. Rawłuszko Marta (2025), Keynote during the Emma Goldman Awards 2025 ceremony presented by FLAX Foundation and hosted by the Institute for Human Sciences (IWM) in Vienna. [Google Scholar]
  35. Solnit Rebecca (2019), Nadzieja w mroku, tłum. Anna Dzierzgowska, Sławomir Królak, Kraków: Wydawnictwo Karakter. [Google Scholar]
  36. Sullivan Donna (1995), The Public/Private Distinction in International Human Rights Law, w: Julie S. Peters, Andrea Wolper (red.), Women’s Rights, Human Rights: International Feminist Perspectives, New York: Routledge. [Google Scholar]
  37. Touraine Alain (2016), Socjologia wolności. Od narodowych do globalnych ruchów społecznych, w: Jacek Kołtan (red.), Przesilenie. Nowa kultura polityczna, Gdańsk: Europejskie Centrum Solidarności. [Google Scholar]
  38. Tronto Joan C. (2013), Caring Democracy: Markets, Equality, and Justice, New York–London, UK: New York University. Press. [Google Scholar]
  39. Werbner Pnina (2007), Upolitycznione macierzyństwo i feminizacja obywatelstwa: ruchy kobiece i transformacja sfery publicznej, tłum. Katarzyna Stańczak-Wiślicz, w: Renata E. Hryciuk, Agnieszka Kościańska (red.), Gender perspektywa antropologiczna, tom I, Organizacja społeczna, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego. [Google Scholar]
  40. Wyka Anna (1993), Badacz społeczny wobec doświadczenia, Warszawa: Wydawnictwo IFiS PAN. [Google Scholar]
  41. Young Iris Marion (2009), Bezstronność i obywatelska sfera publiczna. Niektóre implikacje feministycznej krytyki teorii moralnej i politycznej, tłum. Jakub Maciejczyk, Biblioteka Online Think Tanku Feministycznego. [Google Scholar]

Downloads

Download data is not yet available.