Skip to main navigation menu Skip to main content Skip to site footer
Journals name baner

No. 2(11) (2019)

Artykuły

The theory of totalitarianism from a contemporary point of view

Published: 2019-12-30

Abstract

The aim of this article was to examine the cohesion and political connotations of the term „totalitarianism”, which is often used in the public debate in Poland. On the basis of a contemporary critical research, the content of the most popular concepts of totalitarianism has been analyzed, paying particular attention to the so-called „Cold War definition of totalitarianism”, as it seems to be the most popular in a public debate. The author claims that the concept of „totalitarianism” was created in specific historical conditions and was frequently used as a tool to sanction the rule of liberal ideology. Thus, although „totalitarian model” is generally recognized in social sciences, it should be used with caution in assessing entire political or ideological currents.

References

  1. Adorno Theodor, Horkheimer Max (1994), Dialektyka Oświecenia, tłum. Małgorzata Łukasiewicz, Warszawa: IFIS PAN. [Google Scholar]
  2. Allen Danielle (2001), Law’s Necessary Forcefulness: Ralph Ellison vs. Hannah Arendt on the Battle of Little Rock, „Oklahoma City University Law Review”, nr 26, s. 857–895. [Google Scholar]
  3. Arendt Hannah (1993), Korzenie totalitaryzmu, tłum. Mariola Szawiel, Daniel Grinberg, Warszawa: Niezależna Oficyna Wydawnicza. [Google Scholar]
  4. Balibar Étienne (2007), Filozofia Marksa, tłum. Andrzej Staroń, Warszawa: Instytut Wydawniczy Książka i Prasa. [Google Scholar]
  5. Baranowski Mariusz (2012), Popperowska (pseudo)krytyka filozofii Marksa, „Nowa Krytyka”, nr 28, s. 53–65. [Google Scholar]
  6. Baehr Peter (2007), The Masses in Hannah Arendt’s Theory of Totalitarianism, „Good Societym Journal”, nr 17, s. 12–18. [Google Scholar]
  7. Baehr Peter (2010), Hannah Arendt, Totalitarianism, and the Social Sciences, Stanford: Stanford University Press. [Google Scholar]
  8. Bernasconi Roberto (1996), The Double Fate of the Political and the Social: Hannah Arendt and America’s Racial Divisions, „Research in Phenomenology”, nr 26, s. 3–24. [Google Scholar]
  9. Brzechczyn Krzysztof (2011), Metodologiczny status koncepcji totalitaryzmu a modelowanie dynamiki systemu komunistycznego, w: Tomasz Błaszczyk i in. (red.), Uwikłania historiografii. Między ideologizacja dziejów a obiektywizmem badawczym, Studia i Materiały Poznańskiego IPN, t. XVIII, Poznań: Instytut Pamięci Narodowej, s. 67–84. Brzezinski Zbigniew (1971), Dysfunctional Totalitarianism, w: Klaus von Beyme (red.), Theory and Politics/Theorie und Politik, Dordrecht: Springer, s. 375–389. [Google Scholar]
  10. Brzeziński Zbigniew (2011), Sowiecki system polityczny: transformacja albo degeneracja, „Studia nad Faszyzmem i Zbrodniami Hitlerowskimi”, nr 33, s. 299–310. [Google Scholar]
  11. Burrowes Robert (1969), Totalitarianism: The Revised Standard Version, „World Politics”, nr 21, s. 272–294. [Google Scholar]
  12. Bobako Monika (2017), Islamofobia jako technologia władzy. Studium z antropologii politycznej, Kraków: Universitas. [Google Scholar]
  13. Cohen Stephen (1986), Rethinking the Soviet Experience: Politics and History Since 1917, Oxford: Oxford University Press. [Google Scholar]
  14. Conelly John (2010), Totalitarianism. Defunct Theory, Useful Word, „Kritika: Explorations in Russian and Eurasian History”, nr 11, s. 819–835. [Google Scholar]
  15. Czakon Tomasz (2009). Recepcja książki Andrzeja Walickiego „Marksizm i skok do królestwa wolności…”, w: tegoż (red.), Od marksizmu do feminizmu: księga pamiątkowa z okazji 70. rocznicy urodzin Profesora Kazimierza Ślęczki, Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, s. 148–162. [Google Scholar]
  16. Fainsod Merle (1968), Soviet Communism, „International Encyclopedia of the Social Sciences”, nr 3, s. 102–112. [Google Scholar]
  17. Friedrich Carl (1968), Totalitarianism: Recent Trends, „Problems of Communism”, nr 17, s. 32–43. [Google Scholar]
  18. Friedrich Carl, Brzezinski Zbigniew (1965), Totalitarian Dictatorship and Autocracy, New York: Frederick A. Praeger Publishers. [Google Scholar]
  19. Gines Kathryn (2014), Hannah Arendt and the Negro Question, Bloomington: Indiana University Press. [Google Scholar]
  20. Hough Jerry (1972), The Soviet System: Petrification or Pluralism? „Problems of Communism”, nr 21, s. 25–45. [Google Scholar]
  21. Iakovou Vicky (2009), Totalitarianism as a Non-State: On Hannah Arendt’s Debt to Franz Neumann, „European Journal of Political Theory”, nr 8, s. 429–447. [Google Scholar]
  22. Kautzer Chad (2019), Political Violence and Race: A Critique of Hannah Arendt, „Comparative Literature and Culture”, nr 21, https://docs.lib.purdue.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=3551&context=clcweb (dostęp 12.01.2020).. [Google Scholar]
  23. Kochan Jerzy (1999), Grube książki i milczenie owiec, „Nowa Krytyka”, nr 10, s. 232–248. [Google Scholar]
  24. Kochan Jerzy (2003), Wolność i interpelacja, Szczecin: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. [Google Scholar]
  25. Kornat Marek (2010), Marksizm a totalitaryzm. Wokół stanowiska Andrzeja Walickiego, „Przegląd Filozoficzny – Nowa Seria”, nr 77, s. 47–61. [Google Scholar]
  26. Linz José Juan (1995), Totalitaryzm i autorytaryzm, w: Jerzy Szczupaczyński (red.), Władza i społeczeństwo. Antologia tekstów z socjologii polityki, t. 1, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar, s. 303–326. [Google Scholar]
  27. Lipset Seymour Martin, Bence Gyorgy (2010), Anticipations of the Failure of Communism, Washington–Toronto: Springer Science and Business Media. [Google Scholar]
  28. Losurdo Domenico (2004), Towards a Critique of the Category of Totalitarianism, „Historical Materialism”, nr 12, s. 25–55. [Google Scholar]
  29. Louw Stephen (1997), Unity and Development. Social Homogeneity, the Totalitarian Imaginary, and the Classical Marxist Tradition, „Philosophy of Social Sciences”, nr 27, s. 180–205. [Google Scholar]
  30. Löwith Karl (2002), Historia powszechna i dzieje zbawienia. Teologiczne przesłanki filozofii dziejów, tłum. Józef Marzęcki, Kęty: Wydawnictwo Antyk. Neumann Franz (2016), Behemot. Narodowy Socjalizm – Ustrój i funkcjonowanie 1933–1944, tłum. Jerzy Giebułtowski, Warszawa: TEXTURA. [Google Scholar]
  31. Norton Anne (1995), Heart of Darkness: Africa and African Americans in the Writings of Hannah Arendt, w: Bonnie Honig (red.), Feminist Interpretations of Hannah Arendt, Philadelphia: Pennsylvania University Press, s. 247–261. [Google Scholar]
  32. McGregor Katharine, Melvin Jess, Pohlman Annie (2018), The Indonesian Genocide of 1965, London: Palgrave Macmillan. [Google Scholar]
  33. Mommsen Hans (1990), Reappraisal and Repression: The Third Reich in West German Historical Consciousness, w: Peter Baldwin (red.), Reworking the Past: Hitler, the Holocaust and the Historian’s Debate, Boston: Beacon Press, s. 173–184. [Google Scholar]
  34. Owens Patricia (2017), Racism in the Theory Canon: Hannah Arendt and „the One Great Crime in Which America was Never Involved”, „Millenium: Journal of International Studies”, nr 45, s. 403–424. [Google Scholar]
  35. Rainko Stanisław (2015), Marks – dwie filozofie, Warszawa: Instytut Wydawniczy Książka i Prasa. [Google Scholar]
  36. Ritvo Herbert (1960), Totalitarianism Without Coercion? „Problems of Communism”, nr 9, s. 19–29. [Google Scholar]
  37. Ritvo Herbert (1961), Twenty First Party Congress – Before and After, „Slavic Review”, nr 20, s. 203–219. [Google Scholar]
  38. Skilling Harold Gordon (1971), Interest Groups in Soviet Politics, Princeton: Princeton University Press. [Google Scholar]
  39. Sharpe Matthew (2010), When the Logics of the World Collapse – Żiżek with and Against Arendt on „totalitarianism”, „Subjectivity”, nr 3, s. 53–75. [Google Scholar]
  40. Spiro Herbert J., Barber Benjamin R. (1970), Counter-Ideological Uses of ‘Totalitarianism’, „Politics and Society”, nr 1, s. 3–5. [Google Scholar]
  41. Szymański Michał (2018), Krytyka współczesnej wizji państwa, prawa i społeczeństwa w myśli Nicolasa Gomeza Davili, „Zeszyty Naukowe Towarzystwa Doktorantów Uniwersytetu Jagiellońskiego. Nauki Społeczne”, nr 22, s. 67–78. [Google Scholar]
  42. Tokarczyk Roman (2008), Demokracja a dyktatura, autorytaryzm, totalitaryzm. Komparatystyka relacji czterech pojęć, „Studia nad Faszyzmem i Zbrodniami Hitlerowskimi”, nr 30, s. 7–35. [Google Scholar]
  43. Traverso Enzo (2017), Totalitarianism Between History and Theory, „History and Theory”, nr 56, s. 97–118. [Google Scholar]
  44. Trocki Lew (1991), Zdradzona rewolucja. Czym jest ZSRR i dokąd zmierza? tłum. Aleksander Achmatowicz, Warszawa: Iskry. [Google Scholar]
  45. Ulam Adam Bruno (1963), The New Face of Soviet Totalitarianism, Cambridge: Harvard University Press. [Google Scholar]
  46. Voegelin Eric (1953), The Origins of Totalitarianism, „The Review of Politics”, nr 15, s. 68–85. [Google Scholar]
  47. Walentowicz Halina (2014), Wrogowie społeczeństwa otwartego? „Przegląd Filozoficzny – Nowa Seria”, nr 4 (92), s. 315–329. [Google Scholar]
  48. Walentowicz Halina (2018), Społeczne prognozy Marksa, „Przegląd Filozoficzny – Nowa Seria”, nr 4 (108), s. 203–216. [Google Scholar]
  49. Walicki Andrzej (2000), Totalitaryzm i post-totalitaryzm. Próba definicji, w: tegoż, Polskie zmagania z wolnością, Kraków: Universitas. [Google Scholar]
  50. White James D. (1996), Karl Marx and the Intellectual Origins of Dialectical Materialism, [Google Scholar]
  51. London: Macmilian Press Ltd. Whitfield Stephen J. (1980), Into the Dark: Hannah Arendt and Totalitarianism, Philadelphia: Temple University Press. [Google Scholar]
  52. Wielgosz Przemysław (2017), Od walki klas do zderzenia cywilizacji. Geopolityka i ekonomia polityczna islamofobii, „Praktyka Teoretyczna”, nr 26, s. 39–61. [Google Scholar]
  53. Winczewski Damian (2017), Polityka kulturowa bolszewików wobec regionów zamieszkałych przez narody nie-rosyjskie w pierwszych latach istnienia Rosji Radzieckiej, w: Violetta Jaros, Beata Łukarska (red.), Region w kulturze, Częstochowa: Wydawnictwo Akademii im. Jana Długosza. [Google Scholar]
  54. Witkowicz Andrzej (2008), Wokół terroru białego i czerwonego, 1917–1923, Warszawa: Instytut Wydawniczy Książka i Prasa. [Google Scholar]
  55. Żiżek Slavoj (2002), Did Somebody Say Totalitarianism?: Five interventions in the (Mis)Use of a Notion, London: Verso. [Google Scholar]

Downloads

Download data is not yet available.