Przejdź do głównego menu Przejdź do sekcji głównej Przejdź do stopki
EPPiSM Baner

Nr 1/2026/77 (2026)

Artykuły

Strategie radzenia sobie z zaległościami i opóźnieniami w systemie sądowym – doświadczenia europejskie

DOI: https://doi.org/10.52097/eppism.10709  [Google Scholar]
Opublikowane: 31-03-2026

Abstrakt

Artykuł przedstawia strategie opracowane w ostatnich latach przez Europejską Komisję ds. Efektywności Wymiaru Sprawiedliwości (CEPEJ) w celu zwalczania zaległości (zatorów) wynikłych z nagromadzonych spraw w krajach należących do Rady Europy.
W szczególności CEPEJ opracowała niedawno „narzędzie redukcji zaległości”, którego celem jest pokazanie, w jaki sposób podmioty działające w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości powinny rozwiązywać problemy związane z opóźnieniami w rozpatrywaniu i rozstrzyganiu spraw przed sądami. W ramach tych działań utworzono również specjalne centrum zasobów poświęcone praktykom zmniejszania zaległości (zatorów). W artykule pokazano również, jak można wykorzystać pulpity nawigacyjne do oceny bieżącej sytuacji i uzyskania zgodności z określonymi celami związanymi z dwoma głównymi wskaźnikami efektywności: wskaźnikiem rozpatrywania spraw oraz czasem rozpatrywania spraw. Przedstawiono ponadto wyczerpującą listę możliwych środków wraz z omówieniem ich zalet i wad – takich, jak: wydanie „dekalogu” zasad postępowania, wykorzystanie elektronicznego składania dokumentów i sztucznej inteligencji w organizacji pracy sędziów, zwolnienie sędziów z niektórych (nieorzeczniczych) zadań, racjonalizacja sieci sądów, alternatywne metody rozwiązywania sporów, przeniesienie kompetencji do rozpatrywania niektórych kategorii spraw z zespołów sędziowskich na pojedynczego sędziego, tymczasowa reorganizacja sądów itp.

Bibliografia

  1. Bartolini, Antonio, Colcelli, Valentina, Zammit, David E., Individual Legal Status: A Tool for Developing European Law?, Proceedings of the Conference on European Dimensions of Individual Status (Malta, 3 July, 2017), University of Malta 2017. [Google Scholar]
  2. Contini, Francesco (ed.), Handle with Care: Assessing and Designing Methods for Evaluation and Development of the Quality of Justice, IRSIG-CNR, Bologna 2017; . [Google Scholar]
  3. Council of Europe (ed.), The Right to Trial Within a Reasonable Time and Short-Term Reform of the European Court of Human Rights, Round Table organised by the Slovenian Chairmanship of the Committee of Ministers of the Council of Europe Bled, Slovenia, 21–22 September 2009, Directorate General of Human Rights and Legal Affairs Council of Europe Ministry of Justice Ministry of Foreign Affairs Republic of Slovenia, Strasbourg 2009. [Google Scholar]
  4. Di Majo, Fabrizio, Tre anni di esperienza delle sezioni stralcio, ‘La Pazienza’ 2001, 73 (Dec.). [Google Scholar]
  5. Dunn, Michael, How the Microsoft Cloud and AI are Transforming Court Operations; https://www.microsoft.com/en-us/industry/blog/government/public-safety-and-justice/2023/12/13/how-the-microsoft-cloud-and-ai-are-transforming-court-operations/. [Google Scholar]
  6. Engstad, Nils A., Lærdal Frøseth, Astrid & Tønder, Bård (eds.), The Independence of Judges, The Hague 2014. [Google Scholar]
  7. Esposito, Gianluca, Lanau, Sergi & Pompe, Sebastiaan, Judicial System Reform in Italy—A Key to Growth, https://www.imf.org/external/pubs/ft/wp/2014/wp1432.pdf; Imf, Italy, Selected Figures, Washington, 2014; https://www.imf.org/external/pubs/ft/scr/2014/cr14284.pdf. [Google Scholar]
  8. Favara, Francesco, Relazione sull’amministrazione della giustizia nell’anno 2004, https://www.cortedicassazione.it/resources/cms/documents/2005_relazioneAG.doc. [Google Scholar]
  9. Ferrante, Giuseppe, Non è mai troppo tardi. Spunti di riflessione per la riforma della giustizia civile; https://www.hennaion.it/wp-content/uploads/2019/11/Ferrante-Giuseppe-Spunti-e-riflessioni.pdf. [Google Scholar]
  10. Grisonich, Elisa, Efficacia e qualità della giustizia in Europa: pubblicato il rapporto 2024 CEPEJ sui sistemi giudiziari europei, ‘Sistema penale’ 2024, 23 October; https://www.sistemapenale.it. [Google Scholar]
  11. Johnsen, Jon T., The European Commission for the Efficiency of Justice (CEPEJ) Reforming European Justice Systems – “Mission Impossible”?, ‘International Journal for Court Administration’ 2012, 4, 3. [Google Scholar]
  12. Kovář, Dalibor, Nečas, Jiří, How Will AI Language Models Cope with Czech Law? Will It Pass the Bar Exam?; https://en.havelpartners.blog/how-will-ai-language-models-copewith-czech-law-will-it-pass-the-bar-exam. [Google Scholar]
  13. Oberto, Giacomo, Il Consiglio d’Europa e i temi della giustizia: la raccomandazione del 2010 sul tema «indipendenza, efficienza e responsabilità dei giudici»; https://www.giacomooberto.com/oberto_consiglio_europa_temi_giustizia.htm; [Google Scholar]
  14. Oberto, Giacomo, Il «Programma Strasburgo» del Tribunale di Torino e le direttive del Groupe de pilotage SATURN della CEPEJ: Breve raffronto, ‘Richterzeitung’ 2012, 3; https://giacomooberto.com/studio_sul_Programma_Strasburgo.htm. [Google Scholar]
  15. Oberto, Giacomo, Sistemi giudiziari europei a confronto: le criticità italiane, 2016; https://www.giacomooberto.com/Oberto_sistemi_giudiziari_a_confronto.htm, § 2. [Google Scholar]
  16. Oberto, Giacomo, Un nuovo statuto per un nuovo giudice, in Contratto e impresa / Europa 2019; https://www.giacomooberto.com/Oberto_Un_nuovo_statuto_per_un_nuovo_giudice_2017.htm, § 5. [Google Scholar]
  17. Oberto, Giacomo, Managing Quality and Efficiency of Justice: Italian Strategies in Case Management, ‘Richterzeitung’ 2019, 4, https://richterzeitung.weblaw.ch/fr/rzissues/2019/4/managing-quality-and_544bc61390.html__ONCE&login=false; https://www.giacomooberto.com/Oberto_Managing_quality_of_justice.htm. [Google Scholar]
  18. Oberto, Giacomo, Study on Measures Adopted in Turin’s Court (“Strasbourg Programme”) along the Lines of “Saturn Guidelines for Judicial Time Management” 2019, 18 September; https://www.giacomooberto.com/study_on_Strasbourg_Programme.htm. [Google Scholar]
  19. Oberto, Giacomo, Strumenti e documenti CEPEJ per la gestione dell’efficienza e dei tempi dei processi, 2023; ttps://www.giacomooberto.com/Giacomo_Oberto_Strumenti_e_documenti_CEPEJ.pdf. [Google Scholar]
  20. Oberto, Giacomo, Artificial Intelligence and Judicial Activities: the Position of the European Commission for the Efficiency of Justice (CEPEJ), 20 October 2024; https://www. iaj-uim.org/iuw/wp-ontent/uploads/2024/09/Giacomo_OBERTO_ARTIFICIAL_INTELLIGENCE_AND_JUDICIAL_ACTIVITIES.pdf. [Google Scholar]
  21. Rrugia, Beslinda & Biti, Bledar, Guaranteeing the Judgment of Civil Cases Within a Reasonable Time as a Requirement of the Right to a Fair Trial in Albania, ‘Academic Journal of Interdisciplinary Studies’, MCSER Publishing, Rome–Italy 2014, 3, 3 (Jun.). [Google Scholar]
  22. Silvestri, Elisabetta, Notes on Case Management in Italy; https://ssrn.com/abstract=3158105 or http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.3158105. [Google Scholar]
  23. Steelman, David C. & Fabri, Marco, Can an Italian Court Use the American Approach to Delay Reduction?; https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/009826 1X.2008.10767868. [Google Scholar]
  24. Team Management Uniupo, Nuovi schemi collaborativi tra Università e uffici giudiziari per il miglioramento dell’efficienza e delle prestazioni della giustizia nell’Italia Nord [Google Scholar]
  25. Ovest; https://www.giustizia.it/cmsresources/cms/documents/1nextgen_unipior_modorg_civ_report.pdf. [Google Scholar]
  26. Verzelloni, Luca, Reduction of Backlog: The Experience of the Strasbourg Programme and the Census of Italian Civil System; https://www.encj.eu/images/stories/pdf/workinggroups/Timeliness/verzelloni-reduction_of_backlog-the_experience_of_the_strasbourg_program_and_the_cebsu_of_italian_civil_justice_system.pdf. [Google Scholar]
  27. Yamasaki, David H., Orange County Superior Court Modernizes Case Management Systems Data to Better Serve Community; https://www.microsoft.com/en/customers/story/1576760116852361985-occourts-government-azure-en-united-states [Google Scholar]

Downloads

Download data is not yet available.