Skip to main navigation menu Skip to main content Skip to site footer
EPPiSM Baner

No. 3/2026/79 (2026)

Artykuły

Nieważność zrzeczenia się przez Polskę reparacji wojennych w świetle prawa międzynarodowego

Published: 2026-09-30

Abstract

Artykuł zawiera analizę przyczyn nieważności oświadczenia z 1953 r. o zrzeczeniu się przez Polskę reparacji wojennych na tle uregulowań Konwencji wiedeńskiej o prawie traktatów oraz innych aktów prawa międzynarodowego. Tekst obejmuje krótkie wyjaśnienie i genezę terminu „reparacje” oraz omówienie najważniejszych postanowień konferencji jałtańskiej i poczdamskiej. Autorka wskazuje na istnienie przyczyn nieważności, powołując się na okoliczności towarzyszące tamtym wydarzeniom historycznym i ich związek z naruszeniem suwerenności państwa polskiego, eksponując w szczególności przymus wobec przedstawiciela państwa oraz przymus wobec państwa. Artykuł został wzbogacony o stanowisko strony niemieckiej, a także o odniesienie do zagadnienia sprawiedliwości międzynarodowej.

References

  1. Adamus R., Co dalej z polskimi roszczeniami wobec Niemiec z tytułu strat wojennych w latach 1939–1945?, „Prawo i Więź” 2023, 1, 44. [Google Scholar]
  2. Bainczyk M., Raporty Służb Naukowych Bundestagu w sprawie reparacji wojennych dla Polski i odszkodowań dla polskich obywateli z 28 sierpnia 2017 r., „Instytut Zachodni” 2018, 26, 1. [Google Scholar]
  3. Góralczyk W., Karski K., Sawicki S., Prawo międzynarodowe publiczne w zarysie, wyd. 19, Warszawa 2024. [Google Scholar]
  4. Hambura S., Karski K., Muszyński M., Sandorski J., Tezy do stanowiska doktryny polskiej w sprawie uznania deklaracji z 23 sierpnia 1953 r. o zrzeczeniu się przez Polskę reparacji wojennych za nieobowiązującą, Poznań–Warszawa–Berlin 2005. [Google Scholar]
  5. Kocot K. Problem pojęć: reparacje wojenne, restytucje, odszkodowania itp. w aspekcie umowy poczdamskiej, traktatów pokojowych, umów zawartych przez NRF, wyroków sądowych i doktryny prawa międzynarodowego, Ministerstwo Sprawiedliwości, Główna Komisja Badania Zbrodni Hitlerowskich w Polsce, Informacja wewnętrzna nr 28, Warszawa 1974. [Google Scholar]
  6. Kojder A., Myśli Leona Petrażyckiego, Warszawa 2009. [Google Scholar]
  7. Menes J., Po 1953 roku Polska nie potwierdzała zrzeczenia się reparacji, https://dzieje.pl/ [Google Scholar]
  8. aktualnosci/jozef-menes-po-1953-r-polska-nie-potwierdzala-zrzeczenia-sie-reparacji. [Google Scholar]
  9. Montefiore S.S., Stalin – dwór czerwonego cara, Warszawa 2004. [Google Scholar]
  10. Problem reparacji, odszkodowań i świadczeń w stosunkach polsko-niemieckich 1944-2004, tom 1, W.M. Góralski (red.), Polski Instytut Spraw Międzynarodowych, Warszawa 2004. [Google Scholar]
  11. Pyza M., Wikło M., Niemcy wciąż na debecie, „wSieci” 2022, 35, 509. [Google Scholar]
  12. Sandorski J., Nieważność zrzeczenia się przez Polskę reparacji wojennych a niemieckie roszczenia odszkodowawcze, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 2004, 3. [Google Scholar]
  13. Šimo H., Sprawiedliwość społeczna i międzynarodowa, „Rocznik Filozoficzny Ignatianum” 2014, 2, 20. [Google Scholar]
  14. Wasilkowski A., Uczestnictwo w strukturach europejskich a suwerenność państwowa, „Państwo i Prawo” 1996, 4–5 [Google Scholar]

Downloads

Download data is not yet available.