Ir al menú de navegación principal Ir al contenido principal Ir al pie de página del sitio

Vol. 31 Núm. 2 (2023): A Tribute to Joseph Ratzinger – Benedict XVI

Teologia systematyczna

Tajemnica Trójcy według Josepha Ratzingera/Benedykta XVI

DOI: https://doi.org/10.34839/wpt.2023.31.2.35-60  [Google Scholar]
Publicado: 2023-12-19

Resumen

Refleksja Josepha Ratzingera/Benedykta XVI nad tajemnicą Trójcy Świętej nie zawiera idei czy sformułowań, które zrobiłyby teologiczną „karierę”, jak np. aksjomat fundamentalny Karla Rahnera. Tym niemniej jego teologia trynitarna, zaproponowane punkty odniesienia i rozłożenie akcentów układają się w oryginalną syntezę. W pierwszym paragrafie zwrócono uwagę na to, że w rozważaniach o Bogu Ratzinger często się odwołuje do objawionego w historii zbawienia imienia Bożego. To właśnie „imię”, synonim osobowej relacji, odróżnia wiarę w Boga od filozofii Boga, której teolog konsekwentnie broni. Ostatecznie Bóg objawił swe imię w trzech imionach: Ten, Który Jest – Ojciec, Syn i Duch. W drugim paragrafie wykazano, że formułę „una essentia tres personae” Ratzinger nazywa paradoksem, który wyraża jedność tego, co absolutne, i tego, co relatywne, paradoksem jedności i różnorodności. W ten sposób prawda o Trójcy Świętej objawia Boga, ale także całą rzeczywistość stworzoną. Ostatecznie Trójcy Świętej nie da się sprowadzić do żadnej absolutnej monady, gdyż jest jednością w różnorodności. Herezje trynitarne wyrastały właśnie z chęci wyeliminowania paradoksu, który wydawał się sprzecznością. Tymczasem obecny w teologii paradoks nie jest obcy także naukom ścisłym, co stanowi treść paragrafu trzeciego. Przykładem może być falowa i jednocześnie korpuskularna struktura rzeczywistości badanej przez fizykę. W ostatnim paragrafie autor wychodzi od tego, że całe objawienie streszcza się w słowach: „Bóg jest miłością” (1 J 4,8.16), co oznacza, że „Bóg nie jest samotnością, ale doskonałą wspólnotą”, wspólnotą trynitarną. Ratzinger wskazuje, że w Nowym Testamencie nie mówi się o Bogu jako takim „w sobie samym”, ale o Bogu w kenotycznej relacji do kogoś: „Bóg i Ojciec Jezusa”. Również Duch Święty, który nie ukazuje nam swego oblicza i skrywa się pod obrazami, jak gołębica, ogień, wiatr, jest zawsze Duchem Ojca i Syna. A zatem Bóg jest odwiecznie trynitarnym „byciem-z” i „byciem-dla”, co stanowi zaproszenie i wyzwanie dla każdego chrześcijanina i Kościoła.

Citas

  1. Baran B., Z historii «nowego myślenia», [in:] Rozum i słowo. Eseje dialogiczne, collana: Teksty Filozoficzne, edd. B. Baran, T. Gadacz, J. Tischner, M. Czerski, Kraków 1987, pp. 3–31. [Google Scholar]
  2. Benedetto XVI, Angelus, Città del Vaticano 22.05.2005, https://www.vatican.va/content/benedict-xvi/it/angelus/2005/documents/hf_ben-xvi_ang_20050522_holy-trinity.html [accesso: 22.05.2023]. [Google Scholar]
  3. Benedetto XVI, Angelus, Città del Vaticano 7.06.2009, https://www.vatican.va/content/benedict-xvi/it/angelus/2009/documents/hf_ben-xvi_ang_20090607.html [accesso: 22.05.2023]. [Google Scholar]
  4. Benedetto XVI, Angelus, Città del Vaticano 30.05.2010, https://www.vatican.va/content/benedict-xvi/it/angelus/2010/documents/hf_ben-xvi_ang_20100530.html [accesso: 22.05.2023]. [Google Scholar]
  5. Bertero C., Persona e comunione. La prospettiva di Joseph Ratzinger, Città del Vaticano 2014. [Google Scholar]
  6. Brunner E., Die christliche Lehre von Gott, collana: Dogmatik 1, Zürich 1953. [Google Scholar]
  7. Denzinger H., Kompendium der Glaubensbekenntnisse und kirchlichen Lehrentscheidungen, ed. P. Hünermann, Freiburg im Br. 2007. [Google Scholar]
  8. Einstein A., Come io vedo il mondo. La teoria della relatività, trad. R. Valori, A. Pratelli, Roma 1988. [Google Scholar]
  9. Giovanni Paolo I, Angelus, Città del Vaticano 10.09.1978, https://www.vatican.va/content/john-paul-i/it/angelus/documents/hf_jp-i_ang_10091978.html [accesso: 22.05.2023]. [Google Scholar]
  10. Giovanni Paolo II, Enciclica Fides et ratio, 1998 https://www.vatican.va/content/john-paul-ii/it/encyclicals/documents/hf_jp-ii_enc_14091998_fides-et-ratio.html [accesso: 26.06.2023]. [Google Scholar]
  11. Kowalczyk D., Lo Spirito Santo, presenza silenziosa nella Trinità e in noi, [in:] Silenzio, polifonia di Dio, a cura di B. Aniello, D. Kowalczyk, Roma 2020, pp. 71–84. [Google Scholar]
  12. Kowalczyk D., Una Persona in tre Persone. La teologia trinitaria in Sergej Bulgakov, “Studia Bobolanum” 32/1 (2021), pp. 173–191. [Google Scholar]
  13. Lossky V., Conoscere Dio, trad., a cura di A.M. Quartiroli, Magnano 1996. [Google Scholar]
  14. Moltmann J., Trinità e Regno di Dio, trad. D. Pezzetta, Brescia 1983. [Google Scholar]
  15. Ratzinger J., Cantate al Signore un canto nuovo, trad. E. Babini, C. Fedeli, Milano 1996. [Google Scholar]
  16. Ratzinger J., Il Dio della fede e il Dio dei filosofi, trad. E. Coccia, Venezia 2013. [Google Scholar]
  17. Ratzinger J., Il Dio di Gesù Cristo. Meditazioni sul Dio uno e trino, trad. D. Pezzetta, Brescia 2005. [Google Scholar]
  18. Ratzinger J., Dogma e predicazione, trad. G. Poletti, Brescia 2018. [Google Scholar]
  19. Ratzinger J./Benedetto XVI, Gesù di Nazareth, vol. 1: Dal battesimo alla trasfigurazione, Milano 2007. [Google Scholar]
  20. Ratzinger J./Benedetto XVI, Immagini di speranza. Le feste cristiane in compagnia del Papa, trad. G. Reguzzoni, Cinisello Balsamo 2005. [Google Scholar]
  21. Ratzinger J., Introduzione al Cristianesimo, trad. G. Francesconi, Brescia 2005. [Google Scholar]
  22. Ratzinger J., Messori V., Rapporto sulla Fede. Vittorio Messori a colloquio con il cardinale Joseph Ratzinger, Cinisello Balsamo 1985. [Google Scholar]
  23. Reicke B., prós, [in:] Il Grande Lessico del Nuovo Testamento, vol. 11, edd. G. Kittel, G. Friedrich, trad. a cura di F. Montagnini, G. Scarpat, O. Soffritti, Brescia 1977, pp. 277–292. [Google Scholar]
  24. Szymik J., Na bliskość tchnienia. Kluczowe tezy pneumatologii Josepha Ratzingera/Benedykta XVI, „Śląskie Studia Historyczno-Teologiczne” 46/2 (2013), pp. 337–351. [Google Scholar]
  25. Szymik J., Theologia benedicta, vol. 1, Katowice 2021. [Google Scholar]
  26. Tommaso d’Aquino, Somma teologica, http://www.carimo.it/somma-teologica/somma.htm [accesso: 26.06.2023]. [Google Scholar]
  27. Vanni U., Il tesoro di Giovanni. Un percorso biblico-spirituale nel Quarto Vangelo, Assisi 2010. [Google Scholar]
  28. Wołowski L., Problematyka paradoksu w myśli Henriego de Lubaca i Hansa Ursa von Balthasara, Kraków 2023. [Google Scholar]
  29. Young W.P., Il rifugio, trad. M. Foschini, Milano 2010. [Google Scholar]

Descargas

Los datos de descargas todavía no están disponibles.