Przejdź do głównego menu Przejdź do sekcji głównej Przejdź do stopki

Tom 32 (2025)

Artykuły

Zachodni Ojcowie Kościoła w katechezie biblijnej. Św. Hieronim

  • Beata Stypułkowska
DOI: https://doi.org/10.52097/rs.2025.341-360  [Google Scholar]
Opublikowane: 17.08.2026

Abstrakt

Niniejszy artykuł jest kolejną publikacją w cyklu tekstów poświęconych Ojcom Kościoła Wschodu i Zachodu w katechezie biblijnej. Zostali wybrani ci Ojcowie, których określamy tytułem wielkich doktorów Kościoła. Obszarem zainteresowania tego cyklu nie są badania patrystyczne ani też przedstawienie w katechezie całokształtu spraw odnoszących się do danego Ojca Kościoła, ale wydobycie z życia i dzieł Ojców praktycznego zastosowania dla katechezy biblijnej. Niniejszy artykuł poświęcony jest św. Hieronimowi, doktorowi Kościoła. Przedstawiono propozycje dla katechezy biblijnej wynikające z realizacji celów dotyczących wiadomości, celów dotyczących umiejętności oraz celów dotyczących postawy.

Bibliografia

  1. Altaner B., Stuiber A., Patrologia. Życie, pisma i nauka Ojców Kościoła, przeł. P. Pachciarek, Warszawa 1990. [Google Scholar]
  2. Bandura A., Wprowadzenie, w: Hieronim ze Strydonu, Komentarz do Ewangelii według św. Mateusza, z języka łacińskiego przeł. J. Korczak, Kraków 2008, s. I-IV. [Google Scholar]
  3. Bandura A., Wstęp, w: Orygenes – Hieronim, Homilie o Księdze Psalmów, przeł. S. Kalinkowski, Kraków 2004, s. I-XIII. [Google Scholar]
  4. Bardski K., Wprowadzenie, w: Św. Hieronim, Komentarz do Księgi Eklezjastesa, przekł. K. Bardski, Kraków 1995, s. 5-20. [Google Scholar]
  5. Benedykt XVI, Św. Hieronim (I). Audiencja generalna 7 listopada 2007 r., „L’Osservatore Romano”, 29 (2008), nr 1, s. 50-51. [Google Scholar]
  6. Benedykt XVI, Św. Hieronim (II). Audiencja generalna 14 listopada 2007 r., „L’Osservatore Romano”, 29 (2008), nr 1, s. 51-53. [Google Scholar]
  7. Buczek J., Pneumatologia eklezjologiczna czy eklezjologia pneumatologiczna, „Resovia Sacra. Studia Teologiczno-Filozoficzne Diecezji Rzeszowskiej”, s. 25-57. [Google Scholar]
  8. Campenhausen H. von, Ojcowie Kościoła, tłum. K. Wierszyłowski, Warszawa 1998. [Google Scholar]
  9. Czaja A., Podstawowe elementy eklezjologii communio, „Teologia praktyczna”, t. 3 (2002), s. 44-58. [Google Scholar]
  10. Czaja A., Traktat o Kościele, w: Dogmatyka, t. 2, red. E. Adamiak, A. Czaja, J. Majewski, Warszawa 2006, s. 291-543. [Google Scholar]
  11. Desprez V., Początki monastycyzmu, tom 2: Dzieje monastycyzmu chrześcijańskiego do Soboru Efeskiego (431), przeł. J. Dembska, Kraków-Tyniec 1999. [Google Scholar]
  12. Drączkowski F., Patrologia, Pelplin-Lublin 1998. [Google Scholar]
  13. Dybała J., Listy Ojców Kapadockich do kobiet, „Vox Patrum”, 33 (2013), t. 60, s. 123-146. [Google Scholar]
  14. Gładyszewski L., Wstęp patrystyczny, w: Święty Hieronim, Komentarz do Księgi Jonasza, s. 33-54. [Google Scholar]
  15. Grzywaczewski J., Porozmawiajmy o początkach chrześcijaństwa, Warszawa 1999. [Google Scholar]
  16. Hieronim ze Strydonu, Komentarz do Ewangelii według św. Mateusza, z języka łacińskiego przeł. J. Korczak, Kraków 2008. [Google Scholar]
  17. Hieronim ze Strydonu, Listy I-V, tekst łaciński i polski, wstęp i opracowanie tłumaczenia ks. Jana Czuja M. Ożóg, tekst łaciński przygotował H. Pietras, Kraków 2010-2013. [Google Scholar]
  18. https://niezbednik.niedziela.pl/liturgia/2019-09-30 [dostęp: 2020.01.25]. [Google Scholar]
  19. Huscenot J., Doktorzy Kościoła, przeł. K. Wojtowicz, Częstochowa 2002. [Google Scholar]
  20. Katechizm Kościoła Katolickiego (KKK), Poznań 1994. [Google Scholar]
  21. Kelly J.N.D., Hieronim. Życie, pisma, spory, przeł. R. Wiśniewski, Warszawa 2003. [Google Scholar]
  22. Komisja Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski, Program nauczania religii rzymskokatolickiej w przedszkolach i szkołach. Dokument przyjęty podczas posiedzenia Komisji Wychowania Katolickiego Konferencji Episkopatu Polski 19 września 2018 roku (PN), Częstochowa 2019. [Google Scholar]
  23. Konferencja Episkopatu Polski, Dyrektorium katechetyczne Kościoła katolickiego w Polsce (PDK), Kraków 2001. [Google Scholar]
  24. Konferencja Episkopatu Polski, Podstawa programowa katechezy Kościoła katolickiego w Polsce. Dokument przyjęty podczas 379. Zebrania Plenarnego Konferencji Episkopatu Polski 8 czerwca 2018 roku (PP), Częstochowa 2018. [Google Scholar]
  25. Kongregacja ds. Duchowieństwa, Dyrektorium ogólne o katechizacji (DOK), Poznań 1998. [Google Scholar]
  26. Kongregacja Nauki Wiary, List o niektórych aspektach Kościoła pojętego jako komunia (Communionis notio), (Cn) 1992; https://ekai.pl/dokumenty/list-o-niektorych-aspektach-Kosciola-pojetego-jako-komunia [dostęp: 2019.10.11]. [Google Scholar]
  27. Lachowicz J., Miejsce i rola kobiety w życiu i myśli św. Grzegorza Wielkiego. Od teorii biblijnej do praktyki codziennego życia VI, „Vox Patrum”, 25 (2005), t. 48, s. 243-265. [Google Scholar]
  28. Liturgia godzin. Codzienna modlitwa ludu Bożego, t. 3, Okres zwykły. Tygodnie I-XVII (LG 3), Poznań 1987. [Google Scholar]
  29. Liturgia godzin. Codzienna modlitwa ludu Bożego, t. 4, Okres zwykły. Tygodnie XVIII-XXXIV (LG 4), Poznań 1988. [Google Scholar]
  30. Miazek J., Wielcy Ojcowie Kościoła Zachodu w liturgii Kościoła, „Warszawskie Studia Teologiczne”, 20 (2007), s. 255-268. [Google Scholar]
  31. Mszał rzymski dla diecezji polskich, wydanie pierwsze, Poznań 1986. [Google Scholar]
  32. Natali M. L., Przyjaźnie w antyku chrześcijańskim: Hieronim i Paula, Jan Chryzostom i Olimpia, w: Historie wielkich duchowych przyjaźni, red. M. Chiaia, F. Incampo, przeł. A. Paleta, Kraków 2016, s. 21-44. [Google Scholar]
  33. Niemierko B., Między oceną szkolną a dydaktyką. Bliżej dydaktyki, Warszawa 1997. [Google Scholar]
  34. Niemierko B., Ocenianie szkolne bez tajemnic, Warszawa 2002. [Google Scholar]
  35. Orygenes – Hieronim, Homilie o Księdze Psalmów, przeł. S. Kalinkowski, Kraków 2004. [Google Scholar]
  36. Ożóg M., Podróże mnichów i duchownych w świetle pism świętego Hieronima, „Vox Patrum”, 32 (2012) t. 57, s. 453-468. [Google Scholar]
  37. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 stycznia 2018 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego dla liceum ogólnokształcącego, technikum oraz branżowej szkoły II stopnia. Załącznik nr 1: Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla czteroletniego liceum ogólnokształcącego i pięcioletniego technikum, w: „Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej”, Warszawa, dnia 2 marca 2018 r., poz. 467. [Google Scholar]
  38. Sajdak J., Wikarjak J., Przedmowa, w: Święty Ambroży z Mediolanu, Obowiązki duchownych, Z oryginału łacińskiego przełożył K. Abgarowicz, Warszawa 1967, s. 5-18. [Google Scholar]
  39. Sobór Watykański II, Konstytucja dogmatyczna o Kościele Lumen gentium (LG). [Google Scholar]
  40. Sobór Watykański II, Konstytucja o liturgii świętej Sacrosanctum concilium (SC). [Google Scholar]
  41. Spychała D., Św. Hieronim i św. Augustyn wobec tłumaczeń Biblii i literatury antycznej, „Saeculum Christianum: pismo historyczno-społeczne”, 2008, nr 15/2, s. 5-13. [Google Scholar]
  42. Stępniewska A., Antuza – Matka św. Jana Chryzostoma w świetle starożytnych źródeł, „Vox Patrum”, 32 (2012), t. 57, s. 587-600. [Google Scholar]
  43. Stępniewska A., Św. Nonna – Matka Grzegorza z Nazjanzu w jego twórczości poetyckiej, „Vox Patrum”, 28 (2008), t. 52, s. 1039-1047. [Google Scholar]
  44. Stępniewska A., Święta Emmelia – Matka Bazylego Wielkiego i Grzegorza z Nyssy, „Vox Patrum”, 25 (2005), t. 48, s. 67-77. [Google Scholar]
  45. Stępniewska A., Żeński klub inteligencji chrześcijańskiej na rzymskim Awentynie IV wieku, „Vox Patrum”, 22 (2002), nr 42-43, s. 261-292. [Google Scholar]
  46. Studer B., Biblia odczytywana w Kościele, w: Historia teologii. Tom I: Epoka patrystyczna, red. A. di Berardino, B. Studer, Kraków 2003, s. 465-493. [Google Scholar]
  47. Stypułkowska B., Pustelnicy jako przedstawiciele indywidualnej formy życia konsekrowanego, „Analecta Cracoviensia”, 50 (2018), s. 125-160. [Google Scholar]
  48. Stypułkowska B., Wschodni Ojcowie Kościoła w katechezie biblijnej. Św. Atanazy Aleksandryjski, „Veritati et Caritati”, 2017, nr 8, s. 337-373. [Google Scholar]
  49. Stypułkowska B., Wschodni Ojcowie Kościoła w katechezie biblijnej. Św. Grzegorz z Nazjanzu, „Veritati et Caritati”, 2017, nr 9, s. 459-496. [Google Scholar]
  50. Stypułkowska B., Wschodni Ojcowie Kościoła w katechezie biblijnej. Św. Bazyli Wielki, „Częstochowskie Studia Teologiczne”, XLV (2017), s. 135-158. [Google Scholar]
  51. Stypułkowska B., Wschodni Ojcowie Kościoła w katechezie biblijnej. Św. Jan Chryzostom, „Veritati et Caritati”, 2018, nr 10, s. 419-447. [Google Scholar]
  52. Stypułkowska B., Zachodni Ojcowie Kościoła w katechezie biblijnej. Św. Ambroży, „Resovia Sacra. Studia Teologiczno-Filozoficzne Diecezji Rzeszowskiej”, 27 (2020), s. 209-237. [Google Scholar]
  53. Stypułkowska B., Zachodni Ojcowie Kościoła w katechezie biblijnej. Św. Augustyn, „Resovia Sacra”, 30 (2023), s. 161-176. [Google Scholar]
  54. Stypułkowska B., Zachodni Ojcowie Kościoła w katechezie biblijnej. Św. Grzegorz Wielki, „Częstochowskie Studia Teologiczne”, 49 (2022), s. 127-138. [Google Scholar]
  55. Szada M., Konstrukcja wizerunku Makryny w pismach Grzegorza z Nyssy na tle literackiej tradycji przedstawiania heroicznej kobiety, „Vox Patrum”, 33 (2013), t. 60, s. 359-383. [Google Scholar]
  56. Szymusiak J.M., Starowieyski M., Słownik wczesnochrześcijańskiego piśmiennictwa, Poznań 1971. [Google Scholar]
  57. Święty Hieronim, Komentarz do Księgi Jonasza, przekł. L. Gładyszewski, Kraków 1998. [Google Scholar]
  58. Świrko-Pilipczuk J., Wartości i cele kształcenia ogólnego, w: F. Bereźnicki, Dydaktyka kształcenia ogólnego, Kraków 2004, s. 43-116. [Google Scholar]
  59. www.mikom.com.pl/dlaczego-biografie-slawnych-ludzi-sa-tak-chetnie-czytane [dostęp: 2020.02.17]. [Google Scholar]
  60. Żądło A., Podstawy teologiczne kultu świętych w Kościele, „Studia Pastoralne”, 2011, nr 7, s. 430-446. [Google Scholar]

Downloads

Download data is not yet available.