Przejdź do głównego menu Przejdź do sekcji głównej Przejdź do stopki

Tom 28 (2021)

Artykuły

„Aby świętemu złożyć hołd męczennikowi” wybrane zagadnienia związane z kultem św. Tomasza Becketa w średniowiecznej Anglii

Przesłane: 12 stycznia 2022
Opublikowane: 31.12.2021

Abstrakt

29 grudnia 2020 r. minęło 850 lat od czasu męczeńskiej śmierci świętego Tomasza Becketa. Jakkolwiek historia tej postaci jest w polskiej literaturze historiograficznej i hagiograficznej często porównywana do Stanisława ze Szczepanowa, to zarówno formy oddawania czci jak i zasięg kultu angielskiego męczennika był o wiele szerszy niż cześć oddawana biskupowi krakowskiemu. Zadaniem, jakie postawił sobie autor artykułu, jest przybliżenie niektórych aspektów kultu Tomasza Becketa na ziemiach średniowiecznej Anglii, wyrażanego w piśmiennictwie, jubilerstwie, sztuce oraz architekturze. W tym celu autor posłużył się dostępnymi najnowszymi ustaleniami badaczy tego tematu, reprezentującymi dziedziny takie jak: historia, archeologia oraz historia sztuki.

Bibliografia

  1. Abbott E. A., St. Thomas of Canterbury. His Death and Miracles, t. 2, London 1898.
  2. Barber R., The Devil’s Crown. A History of Henry II and His Sons, Conshohocken 1996.
  3. Blick S., Reconstructing the Shrine of St. Thomas Becket, Canterbury Cathedral, w: S. Blick, R. Tekippe, Art and Architecture of Late Medieval Pilgrimage in Northern Europe and the British Isles, Leiden 2005.
  4. British Library, Cotton MS, Claudius B II, fol. 341.
  5. British Library, Harley MS, 7334, fol. 1.
  6. Caviness M. H., The Windows of Christ Church Cathedral Canterbury. Corpus Vitrearum Medii Aevi. Great Britain, t. 2, London 1981.
  7. Chaucer G., Opowieści kanterberyjskie. Prolog (tłum. H. Pręczkowska).
  8. Chaucer G., The Canterbury Tales. General Prologue.
  9. Crook J., The Architectural Setting of the Cult of Saints in the Early Christian West, 300-1200, Oxford 2000.
  10. Finucane R. C., Miracles and Pilgrims. Popular Beliefs in Medieval England, New York 1995.
  11. Gameson R., The Early Imagery of Thomas Becket, w: C. Morris, P. Roberts, Pilgrimage. The English Experience from Becket to Bunyan, Cambridge 2002.
  12. Gelin M-P., Lumen ad revelationem gentium. Iconographie et Liturgie Á Christ Church. Canterbury. 1175-1220, Turnhout 2006.
  13. Jenkins J., Modelling the Cult of Thomas Becket in Canterbury Cathedral, „Journal of the British Archaeological Association”, 173/2020, s. 100-123.
  14. Jordan A. A., Rhetoric and Reform. The St Thomas Becket Window of Sens Cathedral, w: E. Lane, E. Pastan, E Shortell, The Four Modes of Seeing. Approaches to Medieval Imagery in Honor of Madeline Harrison Caviness, Farnham 2009.
  15. Jordan A. A., The ‘Water of Thomas Becket’. Water as Medium, Metaphor, and Relic, w: C. Kosso, A. Scott, The Nature and Function of Water, Baths, Bathing, and Hygiene from Antiquity Through the Renaissance, Leiden 2009.
  16. Koopmans R., Water Mixed with the Blood of Thomas. Contact Relic Manufacture Pictured in Canterbury Cathedral’s Stained Glass, „Journal of Medieval History”, 42/2016, nr 5, s. 535-58.
  17. Kumor B., Historia Kościoła, t. 3, Złoty okres średniowiecza chrześcijańskiego, Lublin 1976.
  18. Lee J., Searching for Signs: Pilgrims’ Identity and Experience Made Visible in the Miracula Sancti Thomae Cantuariensis, w: S. Blick, R. Tekippe, Art and Architecture of Late Medieval Pilgrimage in Northern Europe and the British Isles, Leiden 2005.
  19. Lutan-Hassler S., Thomas Becket and the Plantagenets. Atonement Through Art, Leiden 2015.
  20. Moorman J. R. H., The History of the Church in England, Harrisburg 1980.
  21. Reames S. L., Reconstructing and Interpreting a Thirteenth-Century Office for the Translation of Thomas Becket, „Speculum”, 80/2005, s. 118-170.
  22. Roberts P. B., Politics, Drama and the Cult of Thomas Becket, w: D. Wood, Life and Thought in the Northern Church. 1100-1700, Woodbridge 1999.
  23. Roberts P. B., The Unmaking of a Saint. The Suppression of the Cult of St Thomas of Canterbury, „Hagiographica”, 7/2000, s. 35-46.
  24. Robertson J. C., Materials for the History of Thomas Becket, t. 2., t. 3, t. 5, London 1875-1879.
  25. Slocum K.B., ‘Martir quod Stillat Primatis ab Ore Sigillat’. Sealed with the Blood of Becket, „Journal of the British Archaeological Association”, 165/2012, s. 61-88.
  26. Spencer B., Pilgrim Souvenirs from the Medieval Waterfront Excavations at Trig Lane, London, 1974-76, „Transactions of the London Middlesex Archaeological Society”, 33/1982, s. 304-323.
  27. Stanley A., Historical Memorials of Canterbury, London 1912.
  28. Stringer K., Arbroath Abbey in Context. 1178-1320, w: G Barrow, The Declaration of Arbroath. History Significance, Setting, Edinburgh 2003.
  29. Tatton-Brown T., Canterbury and the architecture of pilgrimage shrines in England, C. Morris, P. Roberts, Pilgrimage. The English Experience from Becket to Bunyan, Cambridge 2002.
  30. Yvernault M., Reading History in Enamel. The Journey of Thomas Becket’s Experience from Canterbury to Limoges, w: C. Royer-Hemet, Canterbury. A Medieval City, Newcastle 2010.