Johna Hicka przewrót kopernikański w teologii. Rewolucja, której nie było?



Abstrakt

W 1973 roku w książce God and the Universe of Faiths John Hick wezwał do  przeprowadzenia rewolucji kopernikańskiej w chrześcijańskiej teologii religii. Niniejszy artykuł koncentruje się szczególnie na tej rewolucji, teocentrycznym i realocentrycznym modelu wszechświata religii, i kwestionuje sens takiej rewolucji. Zdaniem Hicka,potrzeba rewolucji kopernikańskiej w teologii obejmuje radykalną transformację naszej koncepcji wszechświata religii i miejsca naszej własnej religii w tymże wszechświecie.  Wiąże się z odejściem od dogmatu, iż chrześcijaństwo znajduje się w centrum wszystkich religii, aby uświadomić sobie, że to Bóg jest w centrum i że wszystkie religie, w tym nasze własne, krążą wokół Niego. W późniejszych pracach termin Bóg, będąc zbyt charakterystycznym dla chrześcijaństwa, został zastąpiony przez the Real. Ta myśl doprowadziła Hicka do uznania, że wszystkie religie są różnymi fenomenalnymi doświadczeniami tego samego, jednego boskiego noumenon, tego samego Real i są równoważnymi drogami zbawienia dla swoich wyznawców. Chociaż Hick ciągle zmieniał i rozwijał swoją ideę rewolucji kopernikańskiej, nigdy nie porzucił swojego  podstawowego założenia, tj. Boga lub Real jako centrum wszechświata religii. Niemniej jednak nigdy nie udało mu się odejść od idei Boga w sensie chrześcijańskim. Nawet w swojej ostatecznej eschatologicznej wizji jego the Real pojawia się jako Bóg o cechach chrześcijańskich. W rezultacie kopernikańska rewolucja Hicka nigdy nie zdołała przekroczyć ptolemejskiego epicyklu, z którego desperacko próbował uciec. Trudno zatem znaleźć uzasadnienie dla sensowności takiej rewolucji w teologii.


Słowa kluczowe

John Hick; pluralizm religijny; rewolucja kopernikańska; Immanuel Kant; Real; teocentryzm; eschatologia

Andrzejewski B., Problem noumenu w kantyzmie i neokantyzmie. W: W kręgu inspiracji kantowskich, red. R. Kozłowski, Warszawa-Poznań 1983. [Google Scholar]

Chrzanowski G., Filozoficzne podstawy pluralistycznej teologii religii, w: Chrześcijaństwo pośród religii. Pluralizm czy nadrzędność?, red. W.J. Sztyk, Katowice Panewniki 2009, s. 27-46. [Google Scholar]

Chrzanowski G., Zbawienie poza Kościołem. Filozofia pluralizmu religijnego Johna Hicka, Poznań 2005. [Google Scholar]

D´Costa G., A Critical Evaluation of John Hicks Copernican Revolution in the Christian Theology of Religions, Cambridge 1986. [Google Scholar]

D´Costa G., John Hick's Copernican Revolution: Ten Years After, „New Blackfriars”, 65, 1984. [Google Scholar]

Eddy P.R., John Hick's Pluralist Philosophy of World Religions, Eugene, Oregon, USA 2015. [Google Scholar]

Hick J., Death and Eternal Life, London 1976. [Google Scholar]

Hick J., God and the Universe of Faiths, London 1977. [Google Scholar]

Hick J., Religious Pluralism, The Encyclopedia of Religion, t. 12, New York-London 1987. [Google Scholar]

Hick J., An Interpretation of Religion, London 1989. [Google Scholar]

Hick J., God and the Universe of Faiths, Oxford 1993. [Google Scholar]

Hick J., A Christian Theology of Religions: The Rainbow of Faiths, Louisville 1995. [Google Scholar]

Hick J., Dialogues in the Philosophy of Religion, New York 2001. [Google Scholar]

Hick J., Encountering Evil. A New Edition: Live Options in Theodicy by Stephen T. Davis, Louisville 2001. [Google Scholar]

Ledwoń I.S., Extra Ecclesiam salus nulla, w: Leksykon teologii fundamentalnej, red. M. Rusecki, K. Kaucha, I.S. Ledwoń, J. Mastej, Lublin-Kraków 2002 s. 389-395. [Google Scholar]

Knitter P., No Other Name?, Maryknoll, NY 1985. [Google Scholar]

Kubacki Z., Opcje pluralistyczne w teologii religii, „Studia Theologica Varsaviensia” 47(2009) nr 2 s. 111-138. [Google Scholar]

Rogacz D., W stronę radykalnego pluralizmu religijnego, Kraków 2016. [Google Scholar]

Rose K., Knowing the Real. John Hick on the Cognitivity of Religions and Religious Pluralism, New York 1996. [Google Scholar]

https://pl.wikipedia.org/wiki/John_Hick [Google Scholar]

http://soborowa.strefa.pl/florencja.html [Google Scholar]

http://www.literatura.hg.pl/unamsan.htm [Google Scholar]
Pobierz

Opublikowane
2018-12-29


Dział
Teologia systematyczna

Udostępnij

Kleczkowska, S. (2018). Johna Hicka przewrót kopernikański w teologii. Rewolucja, której nie było?. Kieleckie Studia Teologiczne, (17), 97-116. Pobrano z https://ojs.academicon.pl/kst/article/view/1725

Sylwia Kleczkowska  skleczkowska@yahoo.com
Katolicki Uniwersytet Lubelski, Instytut Teologii Fundamentalnej  Portugalia
https://orcid.org/0000-0002-5214-1628

Sylwia Kleczkowska mgr lic. teologii. Ur. 1973 r. w Gdyni. Absolwentka Wydziału Prawa i Administracji na Uniwersytecie Gdańskim (1992-1997) oraz doktorantka w Instytucie Teologii Fundamentalnej w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim Jana Pawła II (1998-2006). 





1. Zgodnie z ustawą o prawie autorskim i prawach pokrewnych z dnia 4 lutego 1994r., autor publikacji przekazuje autorskie prawa majątkowe dotyczące składanego dzieła wydawcy czasopisma Kieleckie Studia Teologiczne. Przeniesienie praw autorskich do składanego dzieła następuje na wszystkich polach eksploatacji, w szczególności tych wymienionych w art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych: 1. W zakresie utrwalania i zwielokrotniania utworu – wytwarzanie określoną techniką egzemplarzy dzieła, w tym techniką drukarską, reprograficzną, zapisu magnetycznego oraz techniką cyfrową. 2. W zakresie obrotu oryginałem albo egzemplarzami , na których dzieło utrwalono – wprowadzanie do obrotu, użyczenie lub najem oryginału albo egzemplarzy. 3. W zakresie rozpowszechniania utworu w sposób inny niż określony w pkt. 2 – publiczne wykonanie, wystawienie, wyświetlenie, odtworzenie oraz nadawanie i reemitowanie, a także publiczne udostępnianie utworu, aby każdy mógł mieć do niego dostęp w miejscu i czasie przez siebie wybranym.

2. Za zgodą redakcji czasopisma opublikowane artykuły w Biblical Annals mogą być przedrukowywane w innych publikacjach.

3. Redakcja publikuje teksty on line na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Bez utworów zależnych 3.0 PL.