Skip to main navigation menu Skip to main content Skip to site footer

Vol. 32 (2025)

Artykuły

Sacred Art in the Salt Mines of Wapno (1957-1977) and Inowrocław (1947-1986)

  • Dariusz Śladecki
DOI: https://doi.org/10.52097/rs.2025.361-383  [Google Scholar]
Published: 2026-08-17

Abstract

In the mining centres of Bochnia and Wieliczka, the practice of establishing places of worship within underground excavations developed as early as the seventeenth century. In the second half of the twentieth century, facilitated by professional contacts and the migration of miners, this tradition was adopted in the Wapno salt mine (Greater Poland) and, in a more limited form, in the Inowrocław salt mine. The architectural form of these sacred structures was closely determined by the geological configuration of the salt deposits as well as by the methods of their extraction. Between 1955 and 1957, during mining operations in one of the chambers on Level VII (480 m below ground), the Wapno mine created the Chapel of St Kinga. The chapel measured 50 m in length, 25 m in width and 12 m in height. The initiator and director of the project was the engineer Adam Ślizowski (1921-1994), a native of Bochnia. According to his design, a monumental altar was carved in situ. It took the form of a pyramid-like composition consisting of five tiers of rectangular blocks of translucent white salt, with a niche containing a figure of St Kinga sculpted from grey salt in Wieliczka. The saint was portrayed in a nun’s habit, wearing a ducal mitre and holding a block of salt in her hands. The interior of the chapel comprised a single hall, expanded by a sacristy with stairs leading to the pulpit, as well as a cavern in which a Nativity scene was arranged. The scene consisted of several fired-clay figurines crafted by Klara Prillowa (1907-1991), a folk artist from Kcynia. In 1957, Cardinal Stefan Wyszyński solemnly consecrated the Chapel of St Kinga. On 5 August 1977, a catastrophic event led to the flooding and complete destruction of the mine together with the chapel. In the Inowrocław salt mine, two works of art were created on Level V (542 m below ground). Between 1947 and 1986, the pump hall featured a mural of St Barbara, painted on plaster by the miner B. Mikołajewski. The patron saint of miners was depicted wearing a crown and holding her traditional attributes - a sword, a book and a chalice containing a host - with a tower shown in the background. In 1986, owing to the increasing threat of flooding, a decision was taken to begin the gradual decommissioning of the Inowrocław mine. In 1986, after being cut from the plaster, the mural of St Barbara was removed to the surface. The second artwork was a monument in the form of a stele bearing a bas-relief cross carved from pink salt and set upon a tall pedestal constructed of white brick. Its creator was the miner Edmund Chybicki. The monument was intended to commemorate all miners who had lost their lives in the Inowrocław salt mine. On 9 November 1981, the stele was blessed by the Primate of Poland, Cardinal Józef Glemp. Five years later, it too was brought to the surface.

References

  1. Archiwalia [Google Scholar]
  2. Archiwum Kopalni Soli w Inowrocławiu [Google Scholar]
  3. Trochimowicz J., Dokumentacja konserwatorska. Transfer obrazu św. Barbary z tynku w kopalni pod ziemią na płytę paździerzową, Bydgoszcz 1987, mps. [Google Scholar]
  4. Opracowania [Google Scholar]
  5. Banach R., Grób i relikwie bł. Kingi w ciągu dziejów, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych w Polsce”, t. XVIII (1994), s. 47- 52. [Google Scholar]
  6. Boczkowski F., O Wieliczce pod względem historyi naturalnej dziejów i kąpieli, Bochnia 1843. [Google Scholar]
  7. Budryk W., Zapadliska na terenie miasta Inowrocławia, „Przegląd Górniczo-Hutniczy”, 25 (1933), nr 8, s. 432. [Google Scholar]
  8. Brzezichowa J., Przeobrażenia gospodarcze miasta w okresie zaboru pruskiego, w: Dzieje Inowrocławia, pod red. M. Biskupa, t. 1 (do 1919), Warszawa-Poznań-Toruń 1978, s. 301-435. [Google Scholar]
  9. Charkot J., Skubisz M., Kaplice św. Krzyża w komorze Piżmowa i przy podłużni Geramb w kopalni wielickiej, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych w Polsce”, t. XXVI (2009), s. 65-92. [Google Scholar]
  10. Cybulski Cz., 100 lat Inowrocławskich Kopalń Soli im. Bolesława Krupińskiego 1873-1973, Inowrocław 1973. [Google Scholar]
  11. Die Geschichte, die wirtschaftliche und die kulturelle Entwickelung des Kreises Hohensalza bis zum Jahre 1911, Hohensalza (Inowrocław)1911. [Google Scholar]
  12. Dobrowolska D., Górnicy salinarni Wieliczki w latach 1880-1939. Studium historyczno-socjologiczne załogi robotniczej, Wrocław-Warszawa-Kraków 1965. [Google Scholar]
  13. Janicka-Krzywda U., Wierzenia górników wielickich, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych”, VIII (1979), s. 127-156. [Google Scholar]
  14. Janicka-Krzywda U., Postać bł. Kingi w legendzie ludowej, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych”, X (1981), s. 154-178. [Google Scholar]
  15. Juchniewicz Z., Kopalnia przed egzekucją, „Fakty”, 1986, nr 15/1019, s, 1, 4. [Google Scholar]
  16. Kalwajtys E., Kaplica Św. Antoniego w kopalni soli w Wieliczce, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych w Polsce”, XIX (1996), s. 47-110. [Google Scholar]
  17. Kalwajtys E., Świadectwa kultu świętej Kingi w górnictwie solnym, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych w Polsce”, XXI (2001), 257-272. [Google Scholar]
  18. Kalwajtys E., Kaplica Świętej Kunegundy w komorze Boczaniec, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych w Polsce”, XXIII (2003), s. 37-52. [Google Scholar]
  19. Kalwajtys E., Kaplica pod wezwaniem św. Krzyża w komorze Lizak na poziomie I w Kopalni Soli w Wieliczce, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych w Polsce”, XXVII (2011), s. 269-299. [Google Scholar]
  20. Kanior M., Kult bł. Kingi na Ziemi Krakowskiej w ciągu wieków, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych w Polsce”, XXI (2001), s. 239-255. [Google Scholar]
  21. Kopalnia Soli w Wapnie. Rys historyczny, praca zbiorowa pod red. S. Kopecia, Poznań 1963 r. [Google Scholar]
  22. Kopalnia Soli „Solno”, oprac. zbiorowe (Antoszkiewicz W., Hus M., Jabłoński S., Jasiński Z., Sikorski Cz., Szczepański T.), Łódź 1988. [Google Scholar]
  23. Kowalski L., Fischer S, Żywot bł. Kingi i dzieje jej kultu, Tarnów 1992. [Google Scholar]
  24. Paluch-Staszkiel K., Kaplica bł. Kingi w kopalni Soli w Wieliczce, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych”, X (1981), s. 103-151. [Google Scholar]
  25. Prokopek M., Atlas sztuki ludowej i folkloru w Polsce, Warszawa 1978. [Google Scholar]
  26. Rochnowski H., Zarys przemian społeczno-gospodarczyk Inowrocławia w latach 1945-1977, w: Dzieje Inowrocławia, pod red. M. Biskupa, t. 2 (1919-1979), Warszawa- Poznań- Toruń 1982, s. 231-288. [Google Scholar]
  27. Śladecki D., Funkcje religijne kaplicy w bocheńskiej kopalni soli, „Currenda”, 1987, nr 4-6, s. 207-215. [Google Scholar]
  28. Śladecki D., Z dziejów kaplic w bocheńskiej kopalni soli, „Currenda”, 1987, nr 7-9, s. 360-377. [Google Scholar]
  29. Śladecki D., Kaplica bł. Kingi w bocheńskiej kopalni soli, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych w Polsce”, XV (1989) s. 103-140. [Google Scholar]
  30. Śladecki D., Ikonografia błogosławionej Kingi w sztuce na terenie diecezji tarnowskiej, „Currenda”, 1989, nr 7-9, s. 377-385. [Google Scholar]
  31. Śladecki D., Podziemne miejsca kultu w tradycji bocheńskich górników, „Rocznik Bocheński”, 5 (2001), s. 65-86. [Google Scholar]
  32. Śladecki D., Kaczyka. Zabytki i sąsiedzi, „Tygiel”, 2002, nr 4/29, s. 80-83. [Google Scholar]
  33. Śladecki D, Praktyki religijne górników w Wieliczce i Bochni w kontekście preferowanych wartości w okresie zarządu austriackiego w latach 1772-1918 (w świetle dokumentów salinarnych), „Resovia Sacra”, 28 (2021), s. 605-627. [Google Scholar]
  34. Śladecki D, Wizerunki malarskie i rzeźbiarskie św. Kingi z XVIII i XIX wieku z kopalni soli zachowane Bochni, „Rocznik Kolbuszowski”, 23 (2023), s. 167-189. [Google Scholar]
  35. Śladecki D, Sztuka i władza w kopalni soli w Wieliczce w okresie zarządu austriackiego w latach 1772-1918, „Resovia Sacra”, 30 (2023), s. 187-212. [Google Scholar]
  36. Śladecki D, Kaplica św. Barbary w kopalni soli w Bochni (1923-1946), „Resovia Sacra”, 31 (2024), s. 493-517. [Google Scholar]
  37. Torańska T., Jabłonowski H., Śmierć kopalni, w: Ekspres Reporterów, Warszawa 1977, s. 3-50. [Google Scholar]
  38. Walczy Ł, Kult bł. Kingi w małopolskich ośrodkach górnictwa solnego, „Studia i Materiały do Dziejów Żup Solnych w Polsce”, XVIII (1994), s. 27-36. [Google Scholar]
  39. Wolańska A., Skubisz M., Krzyż i sól. Dziedzictwo wiary wielickich górników, Wieliczka 2016. [Google Scholar]
  40. Wolańska A., Wiara i patriotyzm w rzeźbach wielickich górników, Kraków 2018. [Google Scholar]

Downloads

Download data is not yet available.