Pojęcie teologii jako gnozy chrześcijańskiej w pierwszych trzech wiekach naszej ery


Abstrakt

W II i III wieku n.e. wyzwanie, jakim była działalność różnych grup gnostyckich, skłoniło przedstawicieli głównego nurtu chrześcijaństwa do pogłębienia rozumienia swojego najważniejszego przesłania. Po części w reakcji na nauczanie gnostyków Ireneusz z Lyonu, Klemens Aleksandryjski oraz Orygenes przyczynili się do opracowania metod i treści prawdziwej „gnozy”, czyli ortodoksyjnej doktryny wiary, w jej relacji do wiedzy historycznej, a także wysiłków moralnych i duchowych. Znaczenie nadawane regula fidei jako criterium veritatis świadczy o fundamentalnym pragnieniu pozostania wiernym pierwotnemu doświadczeniu obecności Jezusa Chrystusa.


Słowa kluczowe

gnoza; gnostycyzm; teologia; regula fidei; Ireneusz z Lyonu; Klemens Aleksandryjski; Orygenes; prawdziwa; ortodoksyjna doktryna wiary; criterium veritatis

Ante-Nicene Christian Library: Translations of the writings of the Fathers Down to A.D. 325, A. Roberts, J. Donaldson (eds.), Edinburgh 1899, vol. 12. [Google Scholar]

Brox N., term: “Häresie,” [in:] Reallexikon für Antike und Christentum, XIII, Lieferung 98, F.J. Dölger (bearb.), T. Klauser, E. Dassmann (hrsg.), Stuttgart 1984, coll. 248–297. [Google Scholar]

Bultmann R., term: “ginōskō, gnōsis, epiginōskō, epignōsis,” [in:] Theological Dictionary of the New Testament, vol. 1, G. Kittel (ed.), Grand Rapids 1964/1991, pp. 689–719. [Google Scholar]

Clemente Alessandrino, Stromata I–VII. [Google Scholar]

Crouzel H., Prinzivalli E., term: “Origenismo,” [in:] Nuovo Dizionario Patristico e di Antichità Cristiane. F–O, A. di Berardino (ed.), Genova–Milano 2007, cc. 3681–3686. [Google Scholar]

Grillmeier A., Jesus der Christus im Glauben der Kirche, Bd. 1: Von der apostolischen Zeit bis zum Konzil von Chalcedon (451), Freiburg 1990/2004. [Google Scholar]

Ireneo, Adversus haereses I–III. [Google Scholar]

Nuovo Dizionario Patristico e di Antichità Cristiane. F–O, A. di Berardino (ed.), Genova– Milano 2007. [Google Scholar]

Orbe A., Cristología gnóstica. Introductión a la soteriología de los siglos II y III, I, Madrid 1976. [Google Scholar]

Origene, De Principiis I. [Google Scholar]

Ramelli I., term: “Gnosi-Gnosticismo,” [in:] Nuovo Dizionario Patristico e di Antichità Cristiane. F–O, A. di Berardino (ed.), Genova–Milano 2007, cc. 2364–2380. [Google Scholar]

Reallexikon für Antike und Christentum, XIII, Lieferung 98, F.J. Dölger (bearb.), T. Klauser, E. Dassmann (hrsg.), Stuttgart 1984. [Google Scholar]

Studer B., term: “Teologia,” [in:] Nuovo Dizionario Patristico e di Antichità Cristiane. F–O, A. di Berardino (ed.), Genova–Milano 2007, cc. 5284–5286. [Google Scholar]

Theological Dictionary of the New Testament, vol. 1, G. Kittel (ed.), Grand Rapids 1964/1991. [Google Scholar]

Opublikowane
2020-06-29


Dział
Teologia systematyczna

Udostępnij

Roux, R. (2020). Pojęcie teologii jako gnozy chrześcijańskiej w pierwszych trzech wiekach naszej ery. Wrocławski Przegląd Teologiczny, 28(1), 75-83. https://doi.org/10.34839/wpt.2020.28.1.75-83

René Roux  rene.roux@teologialugano.ch
Wydział Teologiczny w Lugano, Szwajcaria  Szwajcaria

René Roux (prof. dr.) – Professore Ordinario di Storia della Chiesa Antica e Patrologia (full professor of Ancient Church History and Patrology). Rector of the Faculty of Theology of Lugano. After philosophical and theological studies and priestly ordination in 1991 in the Diocese of Aosta, he specialized in Patristic Theology and Oriental Studies in Rome, Oxford, and Paris. From 2000 to 2003, he taught Patrology and Dogmatics at the Theological Institute of St Anselm in Aosta. After teaching in Rome, Africa, India, and Germany, starting in 2010, he held the chair of History of the Ancient Church, Patrology, and Eastern Ecclesiastical Sciences of the Faculty of Theology of the University of Erfurt, of which he became the Pro-Dean and the Dean of Studies in 2012. He also became a member of both the Scientific Research Commission and the Teaching Commission of that same university. In 2014, he was appointed Rector of the Faculty of Theology of Lugano, and two years later was elected president of the Association of Accredited Private Universities in Switzerland (AAPU). In 2019, he became a member of the Commission for Theology and Ecumenism of the Swiss Episcopal Conference. His main research fields are the history of the Christological doctrines in the Greek and Syriac contexts, the history of theological hermeneutics, and the Theology of Religion.