Zur Hauptnavigation springen Zum Inhalt springen Zur Fußzeile springen

Bd. 33 (1970): Nasza Przeszłość

Artykuły

Pijarzy w obronie oświeceniowej kultury językowej

  • Stanisław Rospond
DOI: https://doi.org/10.52204/np.1970.33.191-199  [Google Scholar]
Veröffentlicht: 1970-12-30

Abstract

Kultura języka narodowego, po katastrofalnym zacofaniu saskich czasów, stała się zasadniczym programem pisarzy stanisławowskich, postępowych mężów stanu i polityków oraz gramatykarzy czy słownikarzy. Przedmiotem artykułu jest prezentacja obrońców, propagatorów czystej, poprawnej polszczyzny literackiej, pięknej i dostosowanej do nowych potrzeb społecznych i naukowych. Przede wszystkim trzeba wskazać dwóch pijarów: Stanisława Konarskiego (1700— 1773) oraz Onufrego Kopczyńskiego (1735— 1817). Za nimi postępowali inni członkowie zakonu pijarskiego, autorzy różnych traktatów językowych: Filip Nereusz Golański (1753— 1824), Tadeusz Nowaczyński (1717— 1794), Kazimierz Narbutt (1733—1807), Wincenty Skrzetuski (1745—1791), Franciszek Ksawery Dmochowski (1762—1808), Franciszek Siarczyński (1758—1829).

Literaturhinweise

  1. Kopko F., Krytyczny rozbiór gramatyki narodowej O. Kopczyńskiego, Rozprawy Wydziału Filologicznego PAU, t. 40: 1909 s. 244- 335. [Google Scholar]
  2. Ludzie Oświecenia o języku i stylu, pod red. M. R. Mayenowej, Warszawa 1958, t. 1-2. [Google Scholar]
  3. Rudnicki M., Z dziejów polskiej myśli językowej i wychowawczej, Poznań 1921, s. 39- 61. [Google Scholar]

Downloads

Keine Nutzungsdaten vorhanden.